Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


Adet düzensizligi Polikistik Over Sendromu belirtisi olabilir!

Özellikle 30 yas alti kadinlarda sikça rastlanan bir hastalik olan Polikistik Over Sendromu (PKOS), yumurtalikta kalin yumurta dokusu içinde iyi huylu birçok kistin olusmasina denir. VKV Amerikan Hastanesi Kadin Sagligi Ünitesi uzmanlarindan ve www.tupbebek.com sitesi medikal direktörü Dr. Senai AKSOY Polikistik Over Sendromu (PKOS) ile ilgili en önemli sorulari yanitladi.

Beyinde hipofiz bezinden salgilanan LH ve FSH hormonlarinin anormal sekilde üretilmesinden kaynaklanan hastalik sonucunda, yumurtaliklarda her ay düzenli olarak yumurtlama olmaz. Yumurtaliklardan erkeklik hormonunun salgilanmasina sebep olan Polikistik Over Sendromu'nun pek çok hormonal hastalik gibi nedenleri tam olarak bilinmiyor.

PKOS nasil olusur?

Hastaligin ortaya çikisi tam kisir döngüye benzer. LH hormonundaki artis yumurtaliklarda erkeklik hormonu yapimini arttirir. Bunun sonucunda salgilanan erkeklik hormonlari (androjenler) yag dokusunda östrojene dönüsür. Son asamada östrojen dönüste LH üretimini yeniden arttirir. Bu kisir döngü kilo kaybi veya yumurtaliklarin baskilanmasi gibi etkenlerle kirilabilir. Yine kilo fazlaligina bagli olarak ensüline karsi bir direnç ortaya çikar ve neticede hormonal denge bozularak yine bu kisir döngü elde edilir.

Ne zaman ortaya çikar?

Polikistik Over Sendromu (PKOS) ilk kez ergenlik döneminde adet kanamalarinin baslamasi ile taninir ve üreme çagindaki kadinlarin %3 - %5'ini etkiler. Bu dönemde adet düzensizlikleri en önemli uyarandir ve neredeyse hastalarin %75'inde görülür. En sik rastlanilan düzensizlik seyrek adet görme seklindedir. Zaman zaman amenore yani hiç adet görmeme olabilir. Gecikmeyi takiben görülen kanama genelde fazla miktarda ve uzun süreli olur. Bu düzensizlik yumurtlamada bir bozuklugun isaretçisi.

Yeni adet göremeye baslayan genç kizlarda PKOS olmasa bile bu tür bozukluklar ilk 2 yil boyunca normalde de görülebilir. Dogum kontrol hapi gibi düzenleyici ilaçlarin kullanilmasi PKOS tanisini geciktirebilir.

Androjen adi verilen hormonlar testosteron gibi steroid hormonlardir ve erkeklerde yüksek miktarlarda bulunurken kadinlarda çok daha düsük miktarlarda salgilanirlar. PKOS hastalarinda androjen hormonlari olmasi gerekenden daha fazla miktarlarda bulunur ve bu nedenle erkek tipi tüylenme, sivilce ve hatta erkek tipi saç dökülmesi ortaya çikabilir. PKO sendromunda yumurtlama bozukluklarinin olmasi ve adet düzensizliginin görülmesinin nedeni ile kisirligin bir problem olarak ortaya çikmasi sasirtici degil. Kisirlik, PKOS vakalarinda %100 bir bulgu degildir. Hatta bazi hastalar PKOS bulgularina ragmen düzenli yumurtlayabilirler ve çok kolay gebe kalabilirler. Ancak yine de PKOS gebelikte gecikmelere ve kisirliga yol açan önemli bir etken. PKOS hastalari genelde gebe kalmak için tedaviye gereksinim duyarlar. Hastalarinin yaklasik %40'inda obezite problemi vardir. Sismanlik bazi hastalarda tek basina diger belirtileri baslatabilir. Bu tür vakalarda kilo kaybi saglandiginda sorunlar tamamen ortadan kalkabilir.

Polikistik Over Sendromu belirtileri

Hastalarda genel olarak görülen belirtiler adet düzensizligi, sivilce, yagli cilt, tüylenmede artis, kisirlik (infertilite) ve kilo artisi. PKOS tanisinin konmasi için klinik bulgularin, laboratuar tetkiklerinin ve ultrason incelemesinin bir arada degerlendirilmesi gerekir.

PKOS tanisi nasil konur?

En önemli tani yöntemlerinden birisi vajinal ultrasonografi incelemesi. Ultrasonografide yumurtalik kenarlarinda çok sayida küçük kist saptanir. Bu kistler sadece birkaç milimetre çapindadir ve tek baslarina sorun yaratmazlar. Kistlerin kaynagi gelisen ancak yumurtlama ile atilmayan folliküllerdir (yumurta içeren kesecikler). Zaman içerisinde bunlarin sayilari artis görülebilir.

Polikistik Over (PKO), ultrasonografide yumurtaliklarin görünüsünü ifade eden bir tanim. Polikistik Over Sendromu ile karistirilmamalidir. Pek çok kadinin ultrasonografik görüntüsü polikisitk olabilir ancak hormonal degerler ve klinik tablo tamamen normal bulunur. Genel popülasyonda kadinlarin %20'sinde polikistik görünüslü yumurtaliklar vardir. Polikistik Over Sendromu (PKOS) ise bir belirtiler grubudur. Hastaligi yani patolojiyi ifade eder. PKO ve PKOS iki farkli tanimdir.

PKOS tanisinda kan hormon degerleri de önemlidir. Kanda androjen düzeylerinin, LH ve FSH oranlarinin önemi büyük. LH/FSH oraninin 3'ün üzerinde olmasi PKOS lehine bir bulgu. Yine adetin 21. gününde bakilacak kan progesteron degerleri yumurtlama olup olmadigi hakkinda bilgi verir.

Son yillarda yapilan çalismalar PKOS ile ensülin hormonu arasinda iliski oldugunu gösterdi. Insülin pankreastan salinan bir hormondur ve hücrelerin glikozu kullanmalarini saglar. PKOS'da hücrelerde ensüline karsi bir direnç yani rezistans vardir. Bu nedenle pankreas durumla basa çikabilmek için daha fazla ensülin salgilar. Bu yüksek dozda ensülin yumurtaliklari etkileyerek yumurtlamayi engeller ve sonuçta androjenlerde artis olur. Ensülin direnci PKOS'lu zayif kadinlarin %30'unda saptanirken obez kadinlarda bu oran %75'e kadar ulasir.

Uzun dönemdeki riskler

PKOS'un uzun dönemde yaratabilecegi sorunlar ve riskler hem ensülin hem de androjen fazlaligina baglidir. Yüksek miktarlarda ensülin uzun dönemde Tip 2 diyabet yani seker hastaligi riski tasir. Bu tür diyabet genelde siki diyet ve agizdan alinan ilaçlar ile kontrol altina alinabilir. Kilo sorunu olan, tedavi edilmemis PKOS hastalarinin %25 - 35'inde, 30'lu yaslarda Tip 2 seker hastaligi ortaya çikar. PKOS'da görülen hormonal degisiklikler tansiyon problemlerini de beraberinde getirir. Ayni zamanda bu hastalarda kolesterol yüksekligi de ortaya çikar. Her iki durumda kalp hastaligi açisinda yüksek risk faktörleridir.

Uzun süreli adet düzensizlikleri endometrium (rahim içini döseyen doku) kanseri riskini arttirir. Yumurtlama olmadigi için endometrium üzerinde progestreon hormonu destegi olmaz. Bu nedenle endometrium uzun süre sadece östrojene maruz kalir. Böylece kanser riski artar.

PKOS tedavi sekilleri

Adet düzensizligi

Daha önce belirttigimiz gibi PKOS'da yumurtlama problemlerine bagli olarak düzensiz ve yogun kanamalara sikça rastlanir. Bu nedenle tedavide asil amaç yumurtlamayi yeniden saglamak. Bunun yani sira yumurtlamayi uyarici ilaçlar da kullanilabilir. Ancak olasi yan etkileri nedeniyle bu tür ilaçlar uzun süreli kullanilamaz.

Fazla kilolar hem PKOS'lu hem de PKOS olmayan hastalarda adet problemlerine yol açan nedenlerden biridir. Yag dokusunda fazla miktarda östrojen üretilmesi nedeniyle yumurtlama bozukluklari görülür. Obez hastalarda %5 civarinda bir kilo kaybi genelde yumurtlamanin baslamasi için yeterli.

35 yasindan küçük ve çocuk istemeyen hastalarda adetleri düzene sokmak için dogum kontrol haplari en sik tercih edilen ilaç grubudur. Ikinci sirada ise adetin 15. gününden sonra kullanilan progestreon ilaçlari gelir. Her iki ilaç grubu da adetleri düzene sokar.

Infertilite

Yumurtlama bozukluguna bagli infertilite problemi yasayan kadinlarin %70'inde sorun PKOS'dur. Bu durum obez hastalarda daha belirgin. Çocuk istegi olan PKOS hastalarinda ilk planda yapilmasi gereken kilo verilmesidir.

PKOS hastalarinda yumurtlamayi uyarici ilaçlardan en etkili olani klomifen sitratir. Bu ilaç hekim kontrolü altinda kullanilir.

Klomifenin basarisiz olmasi durumunda ise iki ana yaklasim söz konusudur. Bunlardan ilki enjektabl hormonlar ile yumurtaliklari uyarmak. Daha sonra da asilama (inseminasyon) yapmaktir. Bu tedavi ile %62'ye varan basari oranlari bildirilmistir. Bu tedavinin en önemli komplikasyonu ovarian hiperstimülasyon sendromu ve çogul gebeliklerdir. Tedavi son derece titiz bir yakin kontrol altinda ve konuya hakim hekimlerce yapilmali.

Ikinci alternatif ise laparoskopik diatermidir (LOD). Burada laparoskopi ile karin bosluguna girilir. Yumurtaliklar koter ya da lazer ile yakilarak üzerlerinde küçük delikler açilir. Tedavinin mekanizmasi bilinmemekle birlikte düzenli yumurtlamayi sagladigi ve klomifene olan cevabi iyilestirdigi gözlendi. LOD sonrasi 12 ay içinde kendiliginden gebelik oranlari %60 - 80 arasinda. LOD'un basarisi infertilite süresi 3 yildan az olanlarda ve LH düzeyleri 10'dan fazla bulunanlarda daha iyidir.

Tüylenme

Androjen adi verilen erkeklik hormonlarinin fazlaligina bagli olarak ortaya çikan tüylenme (hirsutism) PKOS'lu vakalarda siklikla görülen bir durum. Bazi kadinlar bunu dert etmezken, bazi kadinlarda asil hekime müracaat sebebidir. Bazi durumlarda tüylenme hormonal dengesizlige bagli degil ve yapisal olabilir. Var olan tüyler tedavi ile yok edilemez bu nedenle bleaching ya da epilasyon gereklidir.

Dogum kontrol haplari kandaki androjen düzeylerini düsürdügünden yeni tüy çikmasini engelleyebilirler. Bu amaçla en sik kullanilan ilaç cyproterone asetat adi verilen bir maddedir. Diger bazi ilaçlar ile bir arada ya da tek basina kullanilabilir. Hirsutism tedavisi uzun süreli bir tedavi. Basari için 8 - 18 ay tedavi gerekebilir. Bunun nedeni kil büyümesinin yavasligidir.

PKOS ile ensülin rezistansi siklikla bir arada görüldügünden PKOS tedavisinde yeni yaklasimlardan biri de ensülin duyarliligini arttiran ilaçlarin kullanimi. Bu konuda yeterli sayida çalisma olmamakla birlikte ilk sonuçlar basari oranlarinin oldukça yüksek oldugu yönünde.
www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası