Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

Belediyelerin Saglik Hizmetlerindeki Yeri


Yrd.Doç. Dr. Nezih VAROL


Tarihçe


Ülkemizdeki belediye hizmetlerinin baslangiç tarihi Osmanli dönemine rastlar. Osmanli yönetimi merkeziyetçi ve mutlakiyetçi bir yapiya sahip idi. Bu yapi içerisinde yerel hizmetlerin yürütülmesi için bir örgüt olusturulmasi yerine esnaf kuruluslari, vakif ve kadilar eliyle hizmetler yürütülmekte idi.

Simdiki belediye meclisine benzeyen ve Sehir Kethüdasi, Muhtesip, Pazarbasi, Mimarbasi, Esnaf Kethüdasi gibi kisilerden olusan bir kurul vardi.


Muhtesip, Osmanlinin yönetimsel örgütlenmesi içinde bugünkü Belediye Zabitasi görevini gören kisiler idi. Iltizam (kayirma) usulüyle 1 yilligina atanilan bu memuriyet için adaylar basvuru yapar, Ihtisab, Iltizam bedelini pesin ödeyenler arasindan Kadi ya da Sadrazam önerisi ve Padisah berati ile seçilirlerdi. Pesin ödenen iltizam bedelleri cezalar, yerel vergi ve resim gelirleriyle karsilanirdi.


Muhtesip’in genis görev ve sorumluluk alani bulunurdu ve kendilerine yardimci alt birimlerle birlikte çalisirdi. Bunlar babadan ogula geçen Kologlanlari (dükkanlardan günlük gelir vergilerini toplar), Terazicibasi ve Emin gibi kendi uzmanlik alanlarindan yararlanilan kisilerdi.


Osmanli’da ilk Belediye örgütünün kurulmasi 1855 yilinda gerçeklesmistir. Bu tarihte, daha önce kent hizmetleri için görevlendirilen Ihtisap Nezareti kaldirilmis ve Istanbul Sehremaneti kurulmustur.


Sehremanetinin basi olan Sehremini padisah tarafindan atama ile gelir ve gene padisah tarafindan atanan 12 kisilik Sehremenati Meclisi ile çalisir idi. Denetim memurlari olarak da Kavas adi verilen görevliler tayin edilirdi, bunlara daha sonra Komiser ünvani verilmistir.


Belediye örgütlenmesinde ikinci asama yabancilarin yogun olarak yasadigi Beyoglu ve Galata semtlerini içine alan Pera Belediyesinin kurulmasidir.


1869 yilinda yayinlanan Dersaadet Belediye Nizamnamesi ile Pera Belediyesine benzer 13 semt belediyesi kurulmustur. 1877’de hazirlanan Dersaadet Belediye Yasasi ile semt belediyeleri sayisi 14’den 20’ye çikarilmistir. Bu yolla, birisi bugünkü Anakent Belediyesinin statüsüne benzer bir konumda olan Istanbul Sehremaneti ile 20’si simdiki Ilçe belediyelerine benzeyen “Daire-i Belediyeler” olmak üzere 21 adet belediye örgütü kurulmustur.


Cumhuriyet döneminin ilk belediyesi olan Ankara Belediyesi, 16 Subat 1924 yilinda 417 sayili yasa ile kurulmustur.


Bu yasa, Ankara’da Içisleri Bakanliginca atanacak bir Sehremini baskanliginda 24 üyeli bir Belediye Genel Meclisi kurulmasini, bu meclis tarafindan bir bütçe yapilmasini ve içisleri yürütmek üzere ayliklari bütçeden ödenen memurlar atanmasini öngörmektedir. Bu uygulama 6 yil sürmüs ve 3 Nisan 1930 tarihinde 1580 sayili Belediye Kanunu ile yeni bir yapilanmaya kavusmustur.



1580 sayili Belediye Kanunu


Vesayetçi Devlet anlayisi ile Fransiz Belediye Yasasindan kaynak olarak yararlanilan 1580 sayili yasa, yeni belediye kurulmasinda uyulacak esaslari ve kosullari yeniden düzenlemistir.


Tüm belediyeler için belde halkinin oylariyla seçilebilecek bir belediye meclisini, bir kisim belediye meclis üyesi ve belediyece atanmis bazi daire müdürlerinin katilmasi ile olusacak belediye encümenini ve belediye baskani olmak üzere, belediyeler için üçlü bir karar organini öngörmüstür.


Belediye Meclisi üyeleri 18 yasini doldurmus olan belde sakinlerinin oylari ile seçilmekte ve belediye meclisleri de belediye baskanlarini kendi içlerinden ya da disaridan seçebilmekteydiler.
19 Temmuz 1963 tarihli 307 sayili yasa ile belediye baskanlarinin dogrudan halk tarafindan seçilmesi uygun görülmüstür.


Daha sonra 1982 Anayasasinin büyük yerlesim yerleri için yasa ile özel yönetim birimlerinin kurulabilecegi hükmüne dayanilarak, 1984 yilinda, önce 195 sayili kanun hükmünde kararname ile daha sonra 3030 sayili yasa ile Istanbul, Ankara, Izmir basta olmak üzere sekiz ilde Büyüksehir Belediyeleri kurulmustur. Bu kentlerde daha önceleri var olan belediye subeleri yeni örgütlenme ile ilçe belediyelerine dönüstürülmüstür.


Türkiye’de Cumhuriyet’in kurulusundan 1945 yilina kadar geçen sürede belediyelesme oldukça yavas gelismis, daha sonra hizli bir artis göstermistir. 1945 yilina kadar yilda ortalama 7 belediye kurulmus iken, 1946-1960 arasi dönemde yilda ortalama 27, 1961-1980 arasi yilda ortalama 46, 1981’den günümüze ise yilda ortalama 59 yeni belediye kurulmustur. Özellikle 1950’den sonra askeri dönemler disindaki her hükümet belediyelesme egilimini tesvik etmis ve çesitli dönemlerde belediye nüfusunun artis hizi genel nüfus artisinin iki katina ulasmistir.


Bu gelismenin temelindeki neden, belediye olmanin saglayacagi imkanlari, bazi özelliklere sahip kirsal kesime taniyarak, o beldenin kalkinmasina katki saglamak ve kirdan kente göçü önlemek oldugu söylenebilir.


Aslinda, hizmetlerin talebe yakinligi, uygun ölçekte planlama ve hizmet sunumu zorunlulugu, yerel demokrasinin gelistirilmesi gibi ilke ve ölçütler dikkate alindiginda, merkezi yönetiminin bir kisim görevlerini yerel yönetimle paylasmasi gerekli görünmektedir.


Belediyeler birer yerel yönetim birimi olarak, öncelikle kamu hizmeti sunan birimlerdir. Bu nedenle de saglik hizmetleri yönünden önemli islevleri olmak durumundadir.


1580 sayili Belediye Kanunu’nda görev ve vazifeler 15. maddede siralanmis olup bunlarin yaklasik üçte biri toplum sagligi ile ilgilidir.



76 fikra olarak belirlenen vazifeler içinde saglikla ilgili olanlar sunlardir:


1- Umuma açik yerlerin temizligine, intizamina bakmak,


2- Yenilecek, içilecek, halkin sagligini ilgilendiren kullanilacak seylerle, yerlerin kontrolunu yapmak,


3- Halkin yiyip içmesine, yatip kalkmasina mahsus yerlerin kontrolunu yapmak ve buralara çalisma iznini vermek,


4- Salgin, bulasici insan ve hayvan hastaliklarinin önüne geçmek, yayilmasini önlemek,


5- Ölüleri muayene etmek ve defin ruhsati düzenlemek,


6- Mezbahalar kurmak,


8- Gida islerinde çalisanlari ile halkla temas edenlerin portör muayenelerini yapmak,


14- Basibos hayvanlari tutmak ve muhafaza etmek,


18- Birakilmis ve bulunmus çocuklari, delileri, dalanmis ve kudurmuslari sokakta bayilanlari, kazaya ve afete ugrayanlari korumak,


19- Ruhsatsiz çalisan isyerlerini faaliyetten men etmek,


24- Çöpleri toplatmak.


ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası