Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


ÇOGU KISI DIYABETI OLDUGUNUN FARKINDA DEGIL

Ciddi bir metabolizma bozuklugu olan diyabet hastaligi Türkiye’de yaklasik 5 milyon kiside var ancak bu kisilerin 1,5 milyonu diyabet hastasi oldugunun farkinda degil. VKV Amerikan Hastanesi Endokrinoloji, Diyabet ve Metabolizma Hastaliklari Bölümü Dr. Tahir Haytoglu diyabetin tanisini erken koymanin ve tedavisine erken baslamanin daha sonra gelisecek saglik problemlerini önleyebilecegini söylüyor.

Diyabet, müdahale edilmedigi takdirde vücudun hemen hemen bütün organlarini etkileyebilmektedir. Kontrol altinda tutulamayan diyabet; körlüge, kalp ve damar hastaliklarina, inmeye (felç), böbrek yetmezligine ve sinir sisteminde tahribata yol açmaktadir. Gebelik sürecinde kontrol altina alinamayan diyabet ise dogumsal bozukluklarin görülme riskini artirmaktadir.

Diyabeti düsündürecek olan baslica sikâyetler:

Tuvalete sik çikma
Agiz kurulugu
Hizli kilo kaybetme
Halsizlik ve çabuk yorulma

Diyabet için risk faktörleri:

45 yasinin üstünde olmak
Fazla kilolu olmak
Diyabeti olan yakin bir aile ferdinin olmasi (anne, baba veya kardesler gibi)
Daha önceki hamilelik esnasinda diyabet gelismis olmasi

Diyabet türleri:

Tip 1 Diyabet

Bu tipte diyabeti olan kisiler, her gün insülin almak zorundadir. Bu tip diyabet eskiden "Juvenil Diyabet" veya "Insüline Bagimli Diabetes Mellitus" olarak adlandirilirdi.

Tip 2 Diyabet

Bu tip diyabet, sik araliklarla besin alimi ve düzenli egzersizler ile kontrol altina alinabilmektedir. Bazi kisilerin, ayni zamanda, diyabet haplari veya insülin kullanmalari gerekebilir. Bu tip diyabet eskiden "Eriskin Çagi Diyabeti" veya "Insüline Bagimli Olmayan Diabetes Mellitus" olarak adlandirilirdi.

Gestasyonel Diyabet

Gebelikte ortaya çikan diyabet türüdür.

DIYABET TEDAVISI

“Amaç; organ hasarlarinin önlenmesi”

Diyabet tedavisinde amaç; hastanin kendini daha iyi hissetmesini saglamanin ötesinde, diyabet nedeniyle gelisebilen kalp krizi, felç, böbrek yetmezligi, göz problemleri, sinir hasari ve iyilesmeyen yaralar gibi komplikasyonlarin önlenmesidir.

Diyabet tedavisi, bir takim isidir. Merkezde hasta olmak üzere bu takimda; hastaya yardimci olacak diyabet uzmani endokrinolog, diyabet hemsiresi ve diyetisyen olmalidir. Gerektiginde hastalarin göz, kalp, böbrek veya ayak problemleri için ilgili bölümlerle koordineli çalismaya gidilmelidir.

Diyabet tedavisinin bir numarali amaci; yüksek kan sekeri seviyelerini kontrol altina almaktir. Bunu saglayacak çesitli yöntemler vardir.

Bunlar:

Saglikli besinler yemek
Düzenli egzersiz yapmak
Gerekli olmasi halinde agizdan ilaçlar veya insülin kullanmak
Kan sekeri ölçümleri yapmak

Diyabette yeni tedavi yöntemleri

Son birkaç yildir diyabet üzerinde yeni ilaçlar kullanilmaya baslanmistir. Yeni mekanizmalar üzerinden uygulanabilen bu ilaçlarin yakin zamanda Türkiye’ye gelmesi beklenmektedir.

Su anda kullanilan ilaçlarin her biri, diyabeti kontrol altinda tutmak için bir araç görevi üstelenmistir. Bu ilaçlar gruplandirilarak, farkli mekanizmalar ile etki göstermektedir.

Agizdan alinip, farkli mekanizmalar ile etki gösterebilecek ilaçlar:

1. grup; insülin salgilanmasini artirmakta

2. grup; karacigerde insüline hassasiyeti artirmakta

3. grup; kas hücrelerinin insüline hassasiyetini artirmakta

4. grup; yiyeceklerdeki karbonhidratlarin emilmesini yavaslatarak, vücuda zaman kazandirmaktadir.

Yeni çikan bir baska grup ilaç da insülinin salgilanmasina yardimci olan hormonlarin kandaki seviyesini artirarak, etki göstermektedir.

Diyabette ilaç kullanimi

Diyabet hastaligi özellikle de Tip 2 diyabet, farkli evreleri olan bir hastaliktir. Ilk dönemlerinde hasta diyabeti hiç ilaç kullanmadan, yasam tarzi degisiklikleri ve saglikli beslenme ile kontrol altinda tutabilirken; zaman içerisinde bu yeterli olmayip, hastanin agizdan alinan bir ilaç kullanmasi gerekebilir. Tek ilaç ile diyabetin bir süre daha kontrol altinda tutulmasi mümkün olabilir, bunun da bir süre sonra yetersiz kalmasi durumunda ikinci hatta üçüncü ilaç eklemesi gerekebilir.

Kompleks bir hastalik olan diyabetin kontrol altinda olmasi demek, sadece seker kontrolünün saglanmasi demek degildir. Kan yaglarinin (lipidler, yani kolesterol ve trigliseritlerin) ve tansiyonun da kontrol altinda tutulmasi gerekir. Bu da kisinin, seker kontrolü için gerekli ilaçlarinin yaninda düzenli olarak tansiyon ilaçlari ve bazen de kolesterol ilaçlari kullanmasini gerektirebilir.

Kisi bir anda kendini 4-5 ilaç alirken bulabilir. Bu nedenle diyabet hastalarinin düzenli olarak doktorlari ile ilaç kullanimi konusunu gözden geçirmeleri, aldiklari bütün ilaçlari doktorlarina söylemeleri ve gerekli laboratuvar takiplerini düzenli araliklarla yaptirmalari gerekmektedir.

Diyabet hastalari, kronik olarak kullandiklari ilaçlarinin yaninda; soguk alginligi veya baska bir nedenle kisa süreli farkli ilaçlar da kullanmak durumunda kalabilir. Bu gibi durumlarda hastalar, kisa süreli ilaçlarin, düzenli kullandiklari ilaçlarla etkilesip etkilesmedigini doktorlarina sormalidir.

DIYABET BAKIMI

“Diyabetli kisilerin günlük bakimlarina daha çok önem vermeleri gerekir”

Diyabet ve ayak bakimi

Diyabet hastalarinin ayaklarina özen göstermesi ve özel bir ayak bakimi uygulamasi yapmalari gerekmektedir. Çünkü ayak bakimina yeterince özen gösterilmemesi, ciddi problemlerin ortaya çikmasina neden olabilir. Kan sekeri düzensiz ve çok yüksek seyreden diyabetlilerde, saglikli bireylere nazaran ayak problemleri daha fazla görülmektedir. Bunun nedeni de damarlarda olusan kan dolasimi bozuklugudur.

Kisinin kan sekeri sürekli yüksek seyrettiginde damarlarda tahribat baslamakta; tahribata ugramis damarlar, kani yeterli ve saglikli bir sekilde organlara ulastiramadigi için de organlarda fonksiyon bozukluklari ile uzun vadede geri dönüsümü olmayan hasarlar görülmektedir.

Diyabete bagli sinir hasarlari, ayaklarda his kaybina neden olabilir. Bu nedenle ayaklarda meydana gelen kesikler veya yaralar fark edilmeyebilir. Ayrica ayaklarda zamanla biçim degisikligi de meydana gelebilir. Bu degisim yerlerinde, yaralar ve ayak ülserleri ortaya çikabilir. Ülserler çok çabuk iltihaplanarak ciddi sorunlara yol açabilir.

Asagidaki bulgularda doktora basvurulmasi önerilmektedir:

Deride renk degisiklikleri
Bölgesel isi artisi
Ayakta ve bilekte sislik
Bacaklarda agri (dinlenme veya hareket sirasinda)
Yavas iyilesen yaralar
Tirnakta mantar enfeksiyonu veya batik
Nasir olusumu
Deride çatlaklarin olusumu
Yapilabilecekler:
Ayaklarinizi her gün kontrol edin
Ayaklarinizi her gün tahris etmeyen bir sabun ve ilik suyla yikayin
Ayak tirnaklarinizin bakimina özen gösterin (Tirnaklarinizi düz kesin, köseleri derin almayin.)
Ayaklarinizdaki nasirlara ve sertlesmis deri bölümlere dikkat edin
Ayaklarinizi koruyun
Ayak dolasiminizi güçlendirin
Ayaginizi sikmayan ayakkabilar giyin
Sorunlarinizi saglik ekibinizle daima paylasin

Diyabet ve agiz bakimi

Diyabet hastalarinin agiz sagligi konusunda özenli olmalari gerekmektedir. Diyabet kontrolü iyi olmayan hastalarda çürükler daha sik görülür. Diyabet durumunda agiz içi florasi da degisebildiginden, dis eti hastaliklarinin görülme sikligi da artar. Tüm diyabet hastalarinin diyabet kontrolünü, olabilecek en iyi sekilde saglamaya çalismasi gerekmektedir. Bununla beraber diyabet hastalarinin üstüne düsen görev, hijyenik agiz temizligini uygulamaktir. Bunun için diyabet hastalari, uygun bir firça ile günde iki ya da üç kez dislerini firçalamali ve agiz içi yikama solüsyonlari ile gargara yapmalidir. Hiçbir sikâyeti olmasa da diyabet hastalarinin yilda iki kez (6 ayda bir) dis doktorlarina giderek, kontrollerini yaptirmalari ve agiz bakimi konusunda profesyonel yardim almalari gerekmektedir.

Diyabet ve cilt bakimi

Cildimiz, vücudumuzu çevresel faktörlere ve enfeksiyonlara karsi koruyan bir organimizdir. Diyabet kontrolünün iyi olmadigi durumlarda, ciltte daha sik enfeksiyon görülmektedir. Özellikle cildimizin hassas bölgelerinde (kivrim yerleri, nemli kalan, iyi havalanamayan bölgeler) enfeksiyon riski artmaktadir. Ayak parmak aralari, kasik bölgesi, koltuk altlari ve özellikle kadinlarda meme altinda kalan bölge, mantar ve deri enfeksiyonlari için en zayif yerler arasindadir. Bu bölgelerin temiz ve kuru tutulmasi, her gün düzenli olarak renk degisikligi olup olmadiginin kontrol edilmesi; olasi bir enfeksiyon sorununa karsi erken müdahale ile önlem alinmasini saglayacagindan, ileride olusabilecek harabiyeti engelleyecektir. Herkesin uyguladigi genel hijyen kurallarina diyabet hastalarinin da uymasi gerekmektedir. Düzenli olarak banyo yapilmali, banyo sonrasinda tüm vücut iyice kurulanmali; eger ciltte kuruluk olusuyorsa, nemlendirici kremler kullanilmalidir.

Diyabet ve göz sagligi

Diyabet kontrolünün iyi olmadigi durumlarda göz sagligi bozulmakta ve ciddi hasarlar olusmaktadir. Diyabet hastalari, hiçbir sikâyeti olmasa da rutin olarak yilda en az bir kez bir göz muayenesi yaptirmalidir.

Diyabetin göz üzerindeki olumsuz etkileri

Diyabetle birlikte görülen en önemli ve en sik göz komplikasyonu “Diyabetik Retinopati”dir. Ikinci siklikta görülen komplikasyon ise hastalarda çift görmeye neden olan “Göz Kaslari Felçleri”dir. Bu komplikasyonda en çok, gözü disa baktiran kaslar tutulur. Genellikle bir kaç ay içerisinde bu durum kendiliginden düzelir. Ayrica gözün saydam tabakasinda bazen yüzeysel tahrisler olusabilir. Hastalar bu durumda gözlerinde irritasyon ve batmadan sikâyetçi olur.

Diyabetli hastalarda “Göz Tansiyonu” (Glokom) hastaliginin normal insanlara göre daha sik görüldügü bilinmektedir. “Katarakt” da diyabet hastalarinda siklikla görülen ve ameliyat ile tedavi edilebilen bir göz hastaligidir. Göz sinirinin iltihabi hastaligi olan “Optik Nöropati” ise sik görülmemekle birlikte; ani sekilde görme kaybina neden olabilen ve bazi durumlarda körlükle sonuçlanabilen bir komplikasyondur.

Kirilma kusuru degisiklikleri:

Kan sekerinin aniden yükselmesi gözün kirma gücünü artirarak, “Geçici Miyopi”ye (uzagi görememe), kan sekerinin özellikle insulin tedavisi sonrasi aniden düsmesi ise “Geçici Hipermetropi”ye (yakini görememe) neden olmaktadir. Kan sekerinde ani yükselme ve düsmeler nedeniyle büyük dalgalanmalar olusuyorsa, bu dönemde gözlük testi yapilmamasi tavsiye edilmektedir. Kan sekeri normal ve stabil düzeye geldiginde uygulanacak test ile gözlük degisimi yapmak daha saglikli olacaktir.

DIYABET ve EGZERSIZ

“Düzenli yapildigi takdirde egzersizin çok yönlü faydalari bulunmaktadir”

Egzersiz, kan sekeri seviyesini düzenlemeye yardimci olmasi açisindan diyabet hastalari için faydalidir. Düzenli egzersiz yapanlarin genel olarak insülin hormonuna hassasiyetleri artmakta; böylece insülin, vücutta daha etkili bir sekilde kullanilmaktadir. Bu hem kisinin kendi salgiladigi; hem de disaridan ilaç tedavisi olarak aldigi insülin için geçerlidir. Düzenli egzersiz yapan kisilerde damar sertligi (ateroskleroz) de daha az görülmektedir. Diyabetin damar sertligi olusumuna sebep olan faktörlerden biri olmasi nedeniyle egzersiz, diyabet hastalarinda daha da önem tasimaktadir.

Egzersizin düzenli olarak yapilmasi ve kisinin yasi ile kondisyon durumuna uygun egzersizi seçmesi gerekmektedir. Yürüyüs her yasta yapilabilecek bir egzersiz formudur. Ancak daha önce düzenli olarak spor yapmamis kisiler; tenis, basketbol, futbol gibi çok efor gerektirecek sporlara kalkismadan önce doktorlari ile görüsmelidir. Diyabet hastalarinin haftada en az 3 kez, 30 dakikalik yürüyüse denk gelecek bir egzersiz yapmalari önerilmektedir.

DIYABETLI HASTALARIN SEYAHATI

“Önlem almadan yola çikma”

Seyahat için çogu zaman çok büyük bir hazirlik gerekmemekle birlikte; ihtiyaçlar önceden belirlenip, ona göre önlem alinmalidir. Ilaç kullanan hastalar, ilaçlarini yanina almayi ihmal etmemelidir. Insülin kullanan hastalar, seyahat esnasinda insülinleri nasil kullanacagini planlamalidir. Uzun uçak yolculuklarinda hasta, havayolu firmasini önceden bilgilendirerek, diyetine uygun yemek isteyebilir. Hastalarin uluslararasi seyahatlerde diyetine uygun yemek isteme hakki bulunmaktadir. Diyet ve beslenme zamanlari saat farkindan dolayi sekteye ugrayabilecegi için hasta beslenme saatlerini de seyahate çikmadan önce programlamalidir. Hasta, seyahat öncesinde almasi gereken tüm önlemlerle ilgili olarak doktorundan görüs alabilir. Bu önlemlerin yaninda hastalar seker ölçümlerini yapip, seker seviyelerinin nasil seyrettigini bilmelidir.

DIYABETLI ÇOCUKLAR

“Çocuklarda psikolojik destek önemli”

Çocukluk çaginda ortaya çikan diyabetlerin büyük bir kismi -yaklasik olarak %90-95’i- Tip 1 diyabetli sinifina girmektedir. Tip 1 diyabetli hastalarinda insüline bagimlilik söz konusudur. Bu yüzden bu hastalarin insülin kullanmasi gerekmektedir. Burada aileye çok önemli bir yük binmektedir.

Gerek çocukluk çaginda gerekse ergenlik döneminde diyabet teshisi konulan kisilere, hastaligin korkulacak bir sey olmadigi ve hastalikla nasil basa çikilacagi ögretilmelidir. Diyabetin yasam sürecinin bir parçasi oldugu ve bu süreçte hastanin nelere gereksinim duydugu hem çocuga hem de ailesine adim adim anlatilmalidir. Ayrica hasta henüz çocukluk çaginda oldugu için ailenin çocuga insülin yapmasi gerekir.

Diyabetli çocuklar;

Insülin ve diger ilaçlarin kullanimi
Yiyecekler ve beslenme
Seker ölçümü
Problemlerle bas edebilme konularinda bilgilendirilmelidir.

VKV Amerikan Hastanesi
Endokrinoloji, Diyabet ve Metabolizma Hastaliklari Bölümü
Dr. Tahir Haytoglu
www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası