Zatülcenp : Akciğerleri saran zarın iltihaplanması
sonucu görülen bir hastalıktır. Tıp dilinde plörezi denir.
Nedeni, zatürree, verem veya akciğer absesinden yayılan
iltihaptır. Tedaviye vakit geçirmeden başlamak gerekir.
Zatürree : Halk arasında akciğer iltihabı tıp dilinde
ise pnömani denir. 3 çeşidi vardır.
- Lober Pnömoni : Pnömokok adı verilen mikropların neden
olduğu had akciğer iltihabıdır. Mikroplu tozlar, fazla
yorgunluk, soğuk algınlığı veya uzun süre güneşte kalmak
hastalığın zeminini hazırlar. Hastalık ani baş ağrısı,
titreme, kusma ve sırt ağrıları ile başlar. Ateş, 40
dereceye kadar yükselir. Fakat 10. günden sonra düşmeye
başlar. Öksürük, kısa sürelidir. Balgam, kanlı ve
yapışkandır. Hastanın yüzü kızarmış, dudaklarının etrafı
kabarmış, cildi kuru ve dili de paslıdır. Geceleri kriz
gelebilir.
- Virüs Zatürreesi : Virüslerin neden olduğu bir çeşit
zatürreedir. Ya aniden ya da bir soğuk algınlığı sonunda
görülür. Lober pnömoniden daha hafif geçer. Hastalığın ateşi
39 dereceye kadar yükselir. Kendini son derece yorgun
hisseder. Öksürüğü kuru fakat az balgamlıdır. Kol ve
bacaklarında da ağrılar vardır.
- Bronköpnomoni : İyi tedavi edilmeyen grip, boğmaca,
bronşit veya kızamıktan sonra ortaya çıkan bir hastalıktır.
Nedeni, akciğer ve bronşların yer yer iltihaplanmış
olmasıdır. Hastalık, bronşit gibi başlar, tedbir alınmazsa,
2-3 gün içinde ağırlaşır. Ateş sabahları 38 derece iken
akşamları 40 dereceye kadar yükselir. Hastada öksürük,
cerahatli ve bazen de kanlı balgam görülür. Halsizdir, nefes
almakta güçlük çeker, rengi de soluktur.
Doktor tedavisi şarttır. Diğer tarftan, hasta istirahat
ettirilir ve morali üstün seviyede tutulur. Yanına fazla
misafir kabul edilmez. Ağrı olan tarafına içine sıcak su
doldurulmuş şişe konur. Sıcak su buharı teneffüs ettirilir.
Ateşi yükseldiği zaman da; vücudu ıslak bezle silinir. Ateş
düşürücü ilaçlar verilmez.
Zayıflık : Vücut yeterli derecede beslenmezse, kilo
kaybeder. Bu durum, bir çok müzmin hastalıklarda ve had
hastalıkların hemen hemen hepsinde görülür. Zayıflık,
belirli bir hastalıktan kaynaklanıyorsa, ilk önce onu tedavi
etmek gerekir.
Zihin yorgunluğu : Aklın geçmiş olayları, öğrenilen
şeyleri saklayıp, zamanı gelince şuur üstüne çıkarıp,
hatırlaması kabiliyetine hafıza denir. Bu yeteneklerin
geçici olarak kaybolmasına da zihin yorgunluğu denir.
Zona : Göğüs veya gövdede ya da yüzde ve gözde,
çoğunlukla yalnız bir tarafta olmak üzere görülen ve
sinirler boyunca yakıcı ağrılara, zona veya herpes zoster
denir. Hastalık başladıktan birkaç gün sonra ağrıların
olduğu yerde, bir kırmızılık ve ortasında içi su dolu küçük
kabarcıklar görülür. Bu belirtiler bir hafta kadar devam
eder.
