Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


TATIL DÖNÜSÜ VE MEVSIMSEL DEPRESYON

Uzun aralarin ardindan ise ve okula baslamak zordur. Tatil havasini bir türlü atamazsiniz üzerinizden. Sabah uykusu, kahvaltilar, deniz, yürüyüsler veya gece hayati gelir akliniza.

Insanlar bu dönemde konsantrasyon güçlügü, atalet hali, sabah yorgun kalkma ile karamsarlik batagina saplanir ve sosyal iliskilerde bile zorlanmaya baslarlar.

TATIL SONRASI KADINLAR ZAYIFLAMAK, ERKEKLERSE SIGARAYI BIRAKMAK ISTERLER

Bireyler normalde yapamadiklari birçok aktiviteyi tatil zamanlarinda gerçeklestirerek yasamlarinda bir degisim gerçeklestirirler. Isiyle veya okuluyla ilgili bir takim problemler yasayanlar, bu ortamdan uzaklastiklari için sorunlari kisa süreli de olsa unutuverirler. Ama mutlu geçen uzun tatilden sonra, sikildigi ayni mekana geri dönmek iskence haline dönüsecektir. Isini veya okulunu sevmeyenler depresyonu çok daha siddetli yasiyorlar.

Bazi insanlar ise tatilde yakalamis olduklari tempoyu gündelik yasamlarina aktarabileceklerine inanacak kadar saf yüreklilikle yaklasirlar konuya. Iddiali geri dönüs kararlariyla ise girisirler. Tatil sonrasi kadinlarin en sik aldigi yeni karar 'zayiflamak', erkeklerinse 'sigarayi birakmak'tir. Birkaç hafta içinde yasanilan basarisizliklar, bu istahli grubu da atalet grubunun bulundugu noktaya -depresyonun kucagina- sürükler.

Bu sosyal ve psikolojik etkenlerin yani sira yaz tatili dönüsleri biyolojik ritmimiz açisindan da risk altinda oldugumuz mevsimsel bir döneme, sonbahara denk gelir. Günes isinlarinin insanlarin biyolojik ritmi üzerinde etkin oldugu bilinmektedir. Havalarin serinlemeye baslamasi ile günes isinlarinin giderek etkisinin azalmasi, anksiyete, depresyon gibi ruhsal problemlerin ortaya çikmasina neden oluyor. Bunun sebebini de su sekilde açiklayabiliriz: Beynimizde hipofiz bezi melatonin hormonu üretmekle görevlidir. Karanlik ortamlarda bu bez hormon üretimini artirir. Melatonin hormonu insanin fiziki hareketlerini yavaslatan, uykulu ve bitkin yapan, ruh halini dingillestiren, yani ruhun nefes almasini saglayan dogal bir sakinlestiricidir. Karanlikta uykuya dalmamizin daha kolay olusu bunun bir göstergesidir. Karanlikta üretimi artan melatoninin vücudumuz üzerindeki en önemli etkisi, canimizin sürekli tatli yiyecekler istemesi ya da asiri yeme istegidir. Kis aylarinda belki de kilo almamizin nedenlerinden biri bu olabilir.

Gözün ag tabakasindan hipofiz bezine iletilen isik ise melatoninin üretilmesini azaltiyor. Bu olay melatonin miktarini azalttigi için belirtiler basliyor. Kisi neselenip, aktiflesiyor. Kis aylarinda günes isiginin azalmasi, gecelerin uzun, gündüzlerin kisa olmasi ve dogal olarak melatoninin çok üretilmesi mevsimsel duygulanim bozukluguna yol açiyor. Günes isiginin bu ruhsal rahatsizliktaki önemi, mevsimsel özellikli depresyonun Kuzey Iskandinavya ülkelerinde diger toplumlara göre 3 kat daha sik görülmesiyle de anlasilabilmektedir. Depresyonun ana belirtileri, iki hafta boyunca hiçbir seyden zevk alamamak ve isteksizlik, iki hafta boyunca ruhsal çökkünlük hissetmektir. Depresyona girdigimizi gösteren diger belirtilerse uyku bozukluklari, konsantrasyon bozukluklari, suçluluk duygusu, istah degisiklikleri, fiziksel aktivite degisiklikleri (asiri durgunluk veya gerginlik) olarak siralanabilir. Sonbahar ve kis aylarinda baslayip ilkbaharda düzelen duygusal rahatsizliklari "mevsimsel depresyon" olarak tanimliyoruz. Ancak en azindan iki yil boyunca ayni dönemlerde ortaya çikmasi gerekmektedir. Mevsimsel depresyon özellikle gençlerde görülüyor ve iklime bagli olarak degisiklik gösteriyor. Mevsimsel depresyonun daha spesifik belirtileri söyle siralalanabilir: Halsizlik, asiri uyku ihtiyaci (günde en az 10 saat) veya normal uykudan iki saat fazla uyuma, karbonhidrat ihtiyacinin artmasi, iki hafta boyunca genel isteksizlik, ilgi kaybi ve ruhsal çökkünlük hissi. Içinizden hiçbir sey yapmak gelmiyorsa, sürekli uyumak istiyorsaniz ve her uyandiginizda da eklemleriniz ve kaslariniz agri içinde kaliyorsa, kendinizi mutsuz hissediyor ve basiniza sürekli kötü bir olay geleceginden endise duyuyorsaniz, mevsimsel depresyon yasiyor olabilirsiniz. Mevsimsel depresyonun etkiledigi çocuklar ve gençlerin, özellikle bu dönemlerde evde, okulda uyum sorunlari, gençlerin de marjinal gruplara katilma egilimleri artabilir.

Mevsimsel depresyonun aslinda sirf insanlara özgü bir olay degil, dogadaki tüm canlilarin kendilerini yeni mevsime hazirlarken geçirdikleri bir durgunluk dönemi oldugunu bilmek gerek. Her canlinin yasadigi bu fiziksel ve ruhsal degisimi bazi hayvanlar kis uykusuna yatarak sona erdirirler.

MEVSIMSEL DEPRESYON DÖNEMINI EN AZ ZARARLA ATLATMAK IÇIN ÖNERILER:

A) Isini veya okulunu sevmeme düzey ileri derecede olan ilk grup için sikinti olusturan olaylarin üzerine gidilmesi gerekiyor. Depresyonu yenilgi olarak görmemeliler. Hatta yeni olusan bu durum, kisi için var olan sorunlari sorgulama açisindan bir firsat olabilir. Isle ilgili bir probleminiz varsa bunu halletmenin yollarini bulun. Eger patronunuzla aranizda bir sorun varsa, konusarak meseleyi halletmeye çalisin. Isinizi sevmiyorsaniz ya baska bir is yapmaya çalisin ya da isinizin güzel yönlerini görüp alismaya çalisin. Kendinizi yipratmayin.

Eger ev hanimiysaniz, arkadaslarinizla günlük yasaminizi renklendirecek aktiviteler planlayin.

Planladiginiz gibi geçmeyen tatiller de depresyon sebebi olabilir. Zamanin bosa geçtigi hissini verir. Bu durumda en yakin hafta sonu tatilini daha güzel planlayin. Tatillerde sadece baskalarinin istedigi isleri yapmayin. Kendisini rahatlatmayan insanin çevredeki insanlara yarari olmaz.

Okulla ilgili sorunlar, üzerinde uzun uzadiya durulabilecek konulardir. Özetle, tüm yas gruplari için, geçen yil nasil geçmis olursa olsun, bu yilin yeni bir baslangiç oldugunu vurgulamak esastir. Ebeveyn olarak her zaman onlarin tarafinda oldugunuzu göstermelisiniz. Çocuk, belli konularda zorlaniyor olabilir, arkadaslariyla sorunlari olabilir, ögrenme zorlugu çekebilir, vb. Önce konusup derdini anlamak gerekiyor. Çalisma süresi mi az, yoksa süre olmasi gerekende uzun mu? Yani ögrenme zorlugu mu var, yoksa esas olan isteksizlik midir? Bu gibi sorularin yanitlarini bulmak gerek. Ögretmenle iliskiye geçmek ve çocukla birlikte onu sikmadan ödevle ugrasmak çözümün ilk basamagidir.

B) Hirsli baslayip yenilgiyle tanisan ikinci grubun isi daha kolaydir. Tatil dönüsünde, yasama akilci kararlarla girme fikrine herkes saygi gösterir ve takdir eder. Ancak; sonuçta basarisiz olmamak, karamsarliga kapilmamak ve özgüveninizi yitirmemek için belli bir program yapilmalidir.

Öncelikle kararlarinizi uygulamak için bastan öngördügünüz zamani belirleyin. Acele etmeyin, bonkör davranin. Sonuçta ulasmayi beklediginiz hedefe giden yolu parçalara ayirin. Örnegin egzersiz yapmak istiyorsaniz ilk gün maraton kosamazsiniz.

Aklinizdan daima, basarili olursaniz elde etmeyi hayal ettiginiz seyleri geçirin. Eger sigarayi birakirsaniz merdivenleri oflayip puflamadan çikacaksiniz, zayiflarsaniz ne kadar da güzel olacaksiniz. En önemli nokta ise kararlarinizin sayisini sinirli tutmak. Her seyi bu yil basarmasaniz da olur.

Kategorik kararlardan kesinlikle kaçinmalisiniz. 'Asla', 'her zaman', 'kesinlikle' gibi sözcükler size uzak olsun. Uygulamada aile veya arkadas destegi de çok önemli. Siz zayiflamak isterken karsinizda dondurma yiyen biri olmamali. Her basarilan asamadan sonra kendinize bir ödül de verebilirsiniz: Belli miktarda zayifladiktan sonra tatile çikmak, yogun egzersizden sonra saunaya gitmek gibi. Dikkat edilecek temel nokta basarisizliklara hazirlikli olmak. Programdan kaymalar mutlaka olacaktir. Aylarca ayni düzeni sürdüremeyebilirsiniz.

Amerikan Hastanesi
Psikiyatri Bölümü
Dr. Ismet Bora
www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası