Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


HER BITKININ ÇAYI OLUR MU?

Yeditepe Üniversitesi Eczacilik Fakültesi Farmakognozi ve Fitoterapi Anabilim Dali Baskani Prof. Dr. Erdem Yesilada, içinde kuvvetli biyolojik etkiye sahip bilesenler bulunan bitkilerin çay olarak kullanilmasi tehlikeli oldugunu, kuvvetli etki gösteren bilesikler tasimayan, önerilen miktarlarda kullanildiginda uzun süreler tüketilmesi sakincali olmayan bitkilerin tercih edilmesi gerektigini belirtiyor. Yesilada, açikta satilan bitkisel ürünleri yeterince iyi tanimadigimiz için yanlis bitki satin alma ihtimalinin yüksek oldugunu ve buna bagli olarak beklenilen yarari saglayamadigi ve hatta sagligimiz için zararli etkilere yol açabildigini, güvenilir firmalar tarafindan üretilen ambalajli poset çaylari tercih etmemiz gerektigini ifade ediyor. Ayrica ambalajli poset çaylarin depolama kosullarinin, gida güvenligi sistemlerine uygun oldugunu, hammaddelerin üretime geçmeden önce birçok analizden geçirilerek özel olarak formüle edildigini, etkilerinin daha saglikli oldugunu ve güvenle tüketilebilecegini söylüyor.

Bitkiler, birbirleriyle benzerlikleri ve farkliliklarina dayanarak bilimsel olarak siniflandirilmakta ve adlandirilmaktadir(Botanik Bilimi). Bu suretle, simdiye kadar yeryüzünde 300.000’i askin bitki taksonunun (siniflandirmada en alt birim) tanimi yapilmistir. Diger bir deyisle, Dünya’da 300.000 kadar yüksek bitki türü (mikroskobik olanlar ve gelismemis yapilar haricinde) bulunmaktadir.

Bu bitkilerin az bir kisminin gida ve tedavi amaciyla kullanildigi tespit edilmistir. Halihazirda bu rakamin 80.000 ile 100.000 arasinda oldugu tahmin edilmektedir. Süphesiz, geri kalan bitkilerin biyolojik etkileri ve yararlari bulunmadigi seklinde bir düsünce yanlis olacaktir. Özellikle bu grupta kalan bitkiler, bilim adamlari tarafindan yeni ilaç molekülleri elde edilmesi amaciyla yogun ilgi çekmektedir. Mesela, kanser tedavisi amaciyla piyasaya çikan paklitaksel isimli ilaç, Kanada’da halk arasinda hiç bir degeri bulunmadigi düsünülen Taxus brevifolia bitkisinin odunlarindan elde edilmistir.

Prof. Dr. Erdem Yesilada, bitkilerin içeriklerine göre siniflandirildigini ve bitkilerde fotosentez sonucu meydana gelen bilesenlerin biyolojik etki kuvvetlerine göre üç grup altinda toplandigini söylüyor.

Kuvvetli etki eden bitkiler:

Içinde kuvvetli biyolojik etkiye sahip bilesenler bulunan bitkilerin çay olarak kullanilmasi tehlikelidir. Mesela, yüksükotu (Digitalis purpurea) yapraklarinda bulunan dijitoksin kalp kasinin kuvvetle kasilmasini saglayan (kardiyotonik) bir maddedir. Ancak bu etkiyi gösterdigi miktar ile öldürücü etkisinin görüldügü miktar bir birine çok yakindir. Bu nedenle çay olarak kullanilmasi risklidir. Dijitoksin saf madde olarak bitkiden ayristirilip tablet halinde ve hekim kontrolünde kullanilir. Özellikle vücutta birikerek “Dijital intoksikasyon” olarak tanimlanan zehirlenme tablosuna yol açabilir. Bu bakimdan hekim kontrolünde kullanilmasi önemlidir.

Orta etki eden bitkiler:

Uygun miktarlarda ve siklikta kullanildiginda zararli olmayan, ancak uzun süre ve yüksek miktarlarda kullanildigindan bazi olumsuz etkilere yol açabilen bitkilerdir.

Zayif etki eden bitkiler:

Içerisinde kuvvetli etkili bilesikler tasimayan, önerilen miktarlarda kullanildiginda uzun süreler ile kullanilmasi sakincali olmayan bitkilerdir. Bu grup bitkilerin etkileri zayif oldugundan, biyolojik etki giderek kuvvetlenir. Papatya, tibbi nane, ihlamur bu tip bitkiler arasindadir.

Bitkilerin güvenilirlik degerlendirmeleri dikkate alindiginda, bitki çayi olarak “Zayif etkili bitkiler” grubunda yer alan bitkilerin kullanilmasi uygundur. Gerekli durumlarda “Orta etkili bitkiler” grubundan seçilebilecek bitkilerin de çayin etkisini desteklemek amaciyla çay bilesimi içerisine katilmasi mümkündür.

Siniflandirilan bitkilerin birbirleri ile yakin akraba olmasi onlarin benzer kimyasal yapilara sahip oldugu ve dolayisiyla ayni biyolojik etkiyi saglayacagini düsünmek son derece yanlis olur. Mesela, tibbi nane (Mentha piperita) melez (Mentha aquatica X Mentha spicata) bir türdür ve yapraklari, kökenine göre degisen oranlarda, yüzde 40-90 civarinda mentol tasir. Nane yapraklarinin biyolojik yararlari mentol içerigi ile iliskilendirilmektedir. Ancak halk arasinda “nane” olarak isimlendirilen ve pazarlarda nane olarak satilan farkli bilimsel isme sahip türler bulunmaktadir (Baytop, 1999);

• Tüylü nane (Mentha longifolia);

• Su nanesi (Mentha aquatica);

• Yesil nane, kivircik nane (Mentha spicata);

• Nene, filiskin, yarpuz (Mentha pulegium);

Hatta bazilari “nane” olarak isimlendirildigi halde bilimsel olarak nane türlerinden (Mentha) farkli bitki gruplarina aittir:

• Dag nanesi (Cyclotrichium niveum)

• Kir nanesi (Ziziphora clinopodioides)

• Tas nanesi (Micromeria fruticosa)

• Kedi nanesi (Nepeta cataria)

Yesilada, bu türlerin yapraklarinda mentol oraninin oldukça düsük miktarda ya da hiç bulunmadigini dolayisiyla mentol içerigine bagli olarak bir etki söz konusu oldugunda tibbi nane bitkisinin kullanilmasi gerektigini aksi takdirde beklenen yararin saglanmayacagini vurguluyor.

Açikta satilan bitkilerin bir standardi yoktur. Bu konuda yeterli bilgisi olmayan kisilerce çevreden toplanmis olabilirler. Herhangi bir analizden geçirilmeden satisa sunulurlar. Bu sekilde toplanan bitkilerden herhangi bir bilimsel degerlendirme yapilmadan gelisigüzel bir sekilde hazirlanan karisim çaylarin sagliga yarardan ziyade zarar verebilecegini gözardi etmemek gerekir. Genel prensip olarak, bitkilerin içerisindeki etkili bilesiklerin bozulmamasi için çay hazirlanirken bitkilerin dogrudan kaynatilmasindan kaçinilir. Tükettigimiz tüm gidalar gibi çaylarin da kullanim miktari ve dogru sekilde kullanimi yararlari bakimindan son derece önemlidir. Insan yasaminin vazgeçilmezi olan suyun bile asiri miktarda tüketilmesi vücutta bazi rahatsizliklara neden olabilmektedir.

Her bitki dogal yapisina göre farkli özellikler tasir. Bazilari fazla demlendigi takdirde acilasir, bazilari da suda fazla bekletildiginde siser. Markali ürünlerin ise her bitkinin özelligine göre farkli miktarlarda posetlenerek istenilen tatta olmasi saglanir. Ambalajli ürünlerin güvenilirliginde her zaman dogru bitkiye ulasabilirsiniz.
www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası