Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


SICAK HAVALAR SAGLIGINIZI BOZMASIN

Memorial Hastanesi Dahiliye Bölüm Koordinatörü Prof. Dr. Yavuz Baykal, sicak havalarin insan sagligina olumusuz etkileri hakkinda bilgi verdi.

Asiri sicaklara karsi vücudun en önemli savunmasi, terleme ile sivi kaybidir

Terleme devam ettigi sürece, yeterince su ve tuz almak sartiyla çok yüksek isilara dayanilabilir. Nem orani yükseldiginde, terleme ile olan sivi kaybi azalmaya baslar ve böylece sicak çarpmasi ihtimali artar. Insan vücudu sicaklara 1-2 hafta içinde uyum saglar. Bu durumda, hem terlemek daha kolaylasir, hem de terle atilan sodyum miktari azalir.

Sicak havalara uyum saglayin

Sicak sendromlari agirlik sirasina göre; sicak kramplari, sicak bitkinligi ve sicak çarpmasi seklinde siralansa da, bunlar çogu zaman birbiri içine karismis olarak görülür. Sicaga bagli acil durumlar birçok nedenle ortaya çikabilir ancak en önemli faktörler sicagin tipi (kuru veya nemli), maruz kalinan isi yogunlugu ve süresi, kisinin yasi ve baska hastaliginin bulunmasidir.

Sicaga bagli acil durumlarin olusmasinda hasta vücudunda isi artmasina yol açan etkenler önemlidir. Bunlar arasinda;

Fiziksel aktiviteler (agir egzersizler, açik havada çalismak vb )
Enfeksiyon nedeniyle vücut isisinin yükselmesi
Hipertiroidinin varligi
Ajitasyona neden olan ruhsal durum
Kapali ve havalandirilmayan sicak yerlerde bulunmak
Sicak yerlerde çalismak (firin, çelik fabrikasi, tarla vb)
Yaz sicaginda çocuklari kapali arabalarda birakmak
Yüksek isi, yüksek nem orani, rüzgar ( iklim özellikleri )
Sismanlik, diabetes mellitus, kardiovasküler hastaliklar
Vazodilatasyon mekanizmasinin bozulmasi
Terleme yetisinin bozulmasi
Kalin giysiler
Dehidratasyon
Merkezi sinir sistemi bozukluklari (parkinson hastaligi gibi)
Yaslilik (yaslilarda susuzluk hissi azaldigindan kaybedilen sivi yerine konamaz. Ayrica çesitli hastaliklar ve ilaç kullanimi, yaslilarda sicaklardan olusan acil vakalari artirir. )

Sicaga bagli olarak olusan klinik tablolar 2 grupta degerlendirilir. Bunlar; minör sendromlar (sicak ödemi, deri lezyonlari, bayilma, sicak kramplari ve sicak bitkinligi) ve major sendromlar (sicak felci) :

Sicak ödemi: Sicaga maruz kaldiktan sonra ilk birkaç gün içerisinde olusan, ayak bilek ve ellerde görülen sismelerdir. Kendini sinirlayan bir tablodur. Nedeni deri damarlarinin genislemesidir. Sicak stresine bagli olarak bazi hormonlarin (aldesteron ve ADH) etkisinin artmasi da etkili olabilir. Tedavi gerekmez, idrar söktürücülerin etkili hacmi azalacagindan zararli olabilir.

Sicaga bagli deri lezyonlari: Sicaga bagli olarak deri üzerinde olusan kasinti, kabariklik ve kizariklik gösteren lezyonlardir. Deri tabakasinin hasarina bagli olarak ter bezleri kanallarinin inflamasyonuna ve tikanmasina baglidir. Uzun süreli maruziyetlerde deri infeksiyonlari gelisebilir.

Sicak senkopu: Hacim kaybi, çevresel damar genislemesi ve damarlarin gerginliginde azalma sonucu gelisen postural hipotansiyon sonucu olusur. Sicaga maruz kalmanin ilk saatlerinde görülür. Yasli hastalarda daha siklikla ortaya çikar. Karar vermeden önce hastalarda olabilecek metabolik, kardiovasküler ve nörolojik hastaliklar dislanmalidir.

Sicak kramplari: Sicak kramplari genellikle ayaklarda, omuzlarda veya karinda görülen istemsiz, spazmodik kas agrilaridir. Sebebi asiri terleme ve buna bagli olarak kas hücre düzeyinde olusan sodyum, potasyum ve sivi kaybidir. Fiziksel bakimdan iyi durumda olan kisilerin sicak ve nemli havada çalismalari sonucu görülür. Asiri terleme sonucu su ve tuz kaybeden hastanin susama nedeniyle su içtiginde, su kaybini yerine koyarken tuz kaybi yerine konmazsa kiside sodyum azalmasi gelisir ve sonuç olarak ta kramplar meydana gelir. Sicak kramplari tedavi edilmediginde, sicak bitkinligine dönüsür.

Sicak kramp belirtileri arasinda parmaklarda, kollarda, bacaklarda, omuz ve karin kaslarinda kasilmalar, kramp tarzi agrilar sayilabilir. Bulanti, kan basincinda düsme, hizli nabiz, normal vücut isisi, terleme nedeniyle nemli ve soluk bir cilt vardir. Kisinin bilinci açiktir.

Bu durumda;

Hasta serin ve gölgelik bir ortama alinir ve dinlenmesi saglanir. Bayilacakmis gibi hissediyorsa sirt üstü yatirilir.
Bulantisi yoksa ve kendisi içebilecek durumdaysa, bir veya iki bardak tuz içeren sivilari (½ çay kasigi tuz ilave edilmis su ya da ayran) yavas içmesi önerilmelidir.
Agizdan sivi almasini engelleyecek kadar bulantisi varsa, damar yolu açilarak serum fizyolojik verilir.
Kramp girmis kasa masaj yapilmaz.
Sicak krampi geçiren kisi (özellikle sporcular) en az 12 saat agir egzersiz yapmamalidir. Aksi halde sicak bitkinligi veya çarpmasina dönüsebilir.

Sicak bitkinligi: Sicak etkisine bagli damar genislemesi sonucu organlarda kan göllenmesi ve terleme sonucu dolasan kan hacminde azalmaya baglidir. Azalan kan dolasimi nedeniyle merkezi sinir sistemi yeterince kanlanamaz ve sicak bitkinligi tablosu ortaya çikar. Genellikle asiri sicak ve nemi yüksek ortamlarda çalisan kisilerde görülür. Vücut sivisi azalmis, yasli ve hipertansiyonlu kisilerde yatkinlik fazladir. Yaslilarda, susama hissi yasla orantili olarak azaldiginda terlemelerine karsin az su içerler. Hipertansiyonlularda ise, aldiklari ilaçlarin etkisiyle elektrolit ve sivi kaybi yatkinligi artmistir.

Sicak bitkinligi belirtileri arasinda; halsizlik, bas dönmesi, bulanti, asiri terleme sonucu soluk ve nemli deri, düsük- normal veya yüksek vücut isisi, hizli ve zayif nabiz, hafif oryantasyon bozuklugu, hizli ve yüzeysel solunum, düsük kan basinci sayilabilir.

Bu durumda;

Hasta serin ve gölgelik bir ortama alinir. Giysileri çikartilir. Sirt üstü yatirilarak bacaklari yükseltilir.
Eger hastanin atesi yüksekse, ilik suya batirilmis süngerle vücudu islatilabilir, islak çarsafa sarilabilir, vantilatörle sogutulabilir veya ambulansta klima ayarlanabilir. Aniden isi düsürmeye gerek yoktur, o nedenle iki sogutma islemi bir arada uygulanmamalidir.
Tuz içeren içeceklerle (ayran, limonata) eksilen su ve tuzu dengeleyin. Hastanin bilinci gidip geliyorsa veya bulanti nedeniyle içemeyecek durumdaysa, damar yolu açarak, damar yolundan sivi tedavisine baslayin.
Bilinç düzeyinde degisiklik varsa (hipoglisemi riski) glukoz düzeyine bakin.
Bilinç kaybi veya kalp hastaligi varligi gibi durumlarda hastanin hastaneye götürülmesi gerekmektedir.
Sicak stroku (felci): Klasik olarak merkezi isinin (cor temperatür) 40 derecenin üzerine çikmasi, merkezi sinir sistemi bozuklugunun gelismesi ve terlemenin kaybi seklinde tanimlanabilir. Hastalarda daha sonra birçok organda yetmezlik bulgulari gelisir ve acil tedavi edilmezse ölümcül risk tasir. Merkezi sinir sistemi sicak strokuna en duyarli organdir ve olusan semptomlar; irritabilite, bilinç bulanikligi, davranis degisiklikleri, halüsinasyonlar, kasilmalar ve komadir. Hastalarin çogunun beyninde ödem vardir.

Fazla sicak nedeniyle asiri terleyen kisi, kaybettigi siviyi telafi etmek üzere su içer ancak terle kaybettigi sodyumu yerine koyamazsa, zaten az olan sodyumun içilen su nedeniyle yogunlugu iyice düseceginden su zehirlenmesi gelisir. Sodyum yerine konmazsa, bilinç düzeyi gittikçe kötülesir ve kisi komaya girer.

Sicaktan Korunmanin Yollari;

Zorunlu olmadikça, günes isinlarinin en kuvvetli oldugu saatlerde (Sabah 10:00 ile ögleden sonra 15:00 arasi) disariya çikilmamali. Çocuklar, yaslilar, kalp ve seker gibi kronik hastaligi olanlar buna özellikle dikkat etmeli.
Kapali alanlarin havalandirilmasina, yeterli bir hava akimi saglanmasina özen gösterilmeli.
Bol sivi ve mineral içeren içecekler tüketilmelidir. Kalp hastaligi veya hipertansiyonu olup tuzsuz diyet alan kisiler disinda gidalarla tuz alimi arttirilmali. Tuz kisitlamasi olanlar ise sivi ve tuz kaybi yönünden çok dikkatli olmali.
Serinlemek için alkollü içecekler içilmemeli. Bunlar önce serinletir, sonra vücudun su kaybini arttirirlar.
Hafif yemekler, sulu yiyecekler (meyve, salata, çorba vb.) yenmeli.
Yagli agir yemeklerden ve fazla yemekten kaçinilmali.
Ince, açik renk, bol giysiler giyilmeli. Giysi kisiyi günes isigindan korumali ama terletip su kaybettirmemelidir.
Genis kenarli sapka giyilmeli, yüz dogrudan günes altinda kalmamali.
Sik sik dus yapilmali.
Kapali ve park edilmis araç içinde hiçbir canli birakilmamali.
Disarida aktif olarak çalisanlar mümkün oldukça günes altinda korunmasiz kalmamali, agir eforlardan kaçinmali.
Sicak çarpmasi ve bitkinligi belirtilerini bilip bu belirtilere karsi tedbirli olunmali, alinan önlemlerle hasta düzelmezse doktora haber verilmeli.

Bütün bu önlemler disinda çocuklarin asiri sicaktan korunmasi için ekstra özen gösterilmelidir;

Günes isinlarinin dik geldigi zamanlarda çocugunuzu günese çikarmayin.
Bebek 6 aydan küçükse koruyucu krem sürmektense koruyucu elbise ve gölgelikli bebek arabasi kullanin ve bebegi gölgede birakin.
Ultraviyole dalgasina karsi koruyucu günes koruyucu kremler kullanin. Koruma faktörü en az 15 olsun. Günese çikmadan yarim saat önce uygulayin. Eger suda fazla kaliyorsa veya havluyla kurulaniyorsa tekrar tekrar sürün.
Ultraviole isinlarina karsi koruyuculugu yüksek olan günes gözlügü takin. Kenarlari kapali gözlükleri tercih edin.
Günes isinlarinin yansimalarina dikkat edin. Beyaz kum ve su isinlari yansitir, bu gibi alanlarda korunmayi artirin.
www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası