Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


RUH SAGLIGI YASASI MUTLAKA ÇIKARILMALIDIR

Ruh Sagligi Platformunun 2006 yilinda ruh sagligi yasasini çikarmaya yönelik baslattigi “Ruh Sagligi Yasasi-Hemen Simdi” baslikli kampanya halen sürmektedir. Bu çalisma ülkemizde var olan ruh sagligi sorunlarini çözecek ve ruh sagliginin gelistirilmesine olanak verecek bir “RUH SAGLIGI YASASI” çikartilana dek sürecektir.

Ruh sagligi yasasi’nin bugünü ve geçmisi

Ülkemizde halen ruh hastalarinin hastaneye yatirilmasiyla ilgili bir yasal düzenleme yoktur. Ancak bu alan bugüne dek hiç doldurulmamis da degildir. Bu konuda ilk ve bilinen en genis yasal metin 6 Mart 1876 tarihli “Bimarhanelere Dair Nizamname”dir. Bu tüzügün uygulamasini düzenleyen bir yönerge de 13 Aralik 1913’de “Bimarhane ve Müsahedehane Talimatnamesi” adiyla çikarilmistir. Bugün bu yasal metinlerin yürürlükte olmadigini, yerine baska bir yasal düzenleme de yapilmamis oldugunu biliyoruz. Çaginin “Ruh Sagligi Yasasi” niteligindeki 1876 tarihli tüzük 1853 tarihli Fransiz yasasindan uyarlanmis, Sultan Abdülaziz imzasiyla yayimlanmistir. Ancak bu tüzügün Cumhuriyet dönemine geçiste iptal edilen yasalar arasinda oldugu, yerine bir düzenleme yapilmadigi sanilmaktadir. Bununla silgili imdiye dek her hangi bir kayit bulunamamais, herhangi bir bilgiye ulasilamamistir. Ruh sagligi alaninda yasal düzenlemeler açisindan 130 yil önce çaga uygun bir adim atilmis, ancak bu güne dek kayde deger bir sey yapilmamistir. Özetle, yaklasik seksen yildir bu alanda bir bosluk vardir ve doldurulmayi beklemektedir

Kisilik haklari

Uygulanacak bir tedavinin kisinin yararina olmasi ve bundan toplumca da bir yarar saglanmasi hukuksal bir zorunluluktur. Ancak neyin kendisine yararli oldugunu kararlastirma yeterliginden yoksun kisilerde haklarinin korunmasi açisindan önemli bir açmazla karsi karsiya kalinmaktadir: Ruh hastaligi olan bir kisinin istegi disinda hastaneye yatirilmasi hukuken, “kisilik haklari bakimindan saglikli yasama hakkinin korunmasi için bir süreligine kisinin özgürlügünün kisitlanmasina karar vermek” anlamina gelir. Bu da kisinin haklari arasinda bir öncelik belirlenmesini gerektirmektedir. Bu nedenle hastaneye yatirilmaya ya yasalarca koruma görevi verilmis bir baska kisi (vasi) tarafindan karar verilmesi, ya da yasalara ve yatirilmanin kisilik haklarina uygun olup olmadiginin bir yargi kurumunca karara baglanmasi ve denetlenmesi zorunludur.

Günümüzde aday ülke konumunda oldugumuz AB ülkelerinde, bunun yaninda ABD, Kanada, Avustralya gibi hukuk standardi yüksek olan ülkelerde ruh hastalarinin hastaneye yatirilmasi karari yargiçlar tarafindan verilmekte ve yine onlar tarafindan denetlenmektedir. Bu ülkelerde tibbi nedenlerle yatirilarak tedavisi gerektigi halde, kisinin yatirilmaya istekli olmadigi durumlarda, koruma altinda ise yasal itiraz yollari açik olmak üzere koruyucusunun (vasisinin) istemiyle yatirilmasi söz konusu olmaktadir. Koruma altina alinmamis kisilerin yatirilmasi konusunda yasa ruh hekimine, kolluk güçlerinin “gözalti” yetkisine benzer bir yetki vermistir. Hekim tibben “zorunlu- istemsiz yatis” kosullari olan kisiyi hastaneye yatirir, gerekli tibbi, hukuki belgelerini hazirlayarak, durumu yargica sunar. Yargiç sunulan tibbi, hukuki belgeleri inceleyerek, gerek duyarsa baska bir hekime muayene ettirerek ya da kendisi de kisiyi görüp degerlendirerek hastanin yatirilmasini onaylar ya da sonlandirir. Bu durumda kisi, ülkemizde pek de bulunmayan bir uygulama ile “geçici koruma (vesayet)” altina da alinmis olur.

Ruh hastalarinin kendi istekleri disinda tedavilerini saglamak için özgürlükleri kisitlanarak bir psikiyatri servisine yatirilmalari tibbi ve toplumsal gerekliliktir. Bu gereklilik kisi açisindan “ruhça ve bedence saglikli yasama hakki” olarak temel haklardandir (Ruh ve beden sagligi da içinde olmak üzere herkes maddi ve manevi varligini koruma ve gelistirme hakkina sahiptir - TC Anayasasi Madde 17).

Kisinin bedensel ve ruhsal bütünlügü hukuksal koruma altina alinmistir. Kisinin kendi istegi, özellikle yasal dayanagi olmadan “maddi ve manevi varligi”na bir girisimde bulunulmasi suçtur. Öte yandan istem disi psikiyatrik tedavi, kisinin özgürlügünün kisitlandigi ortam ve kosullarda uygulanir. Bu görev ruh hekimlerini T.C. Anayasasi (Madde 19 ve 38) tarafindan yalnizca mahkemelere verilmis bir yetkiyi kullanmak zorunda birakmaktadir. Bu durumda ruh hekimleri hastalarin tedavisini saglamakla sinirli olan mesleki görevlerinin üstünde bir sorumluluk tasimak zorunda kalmaktadir.

Özel yasamin dokunulmazligi ve gizli kalma hakki

Öte yandan ruhsal tedavi gören kisilerin, hastanede tedavi gördüklerinin gizli kalmasina, baskalarindan daha çok gereksinimi vardir. Ruh sagligi sorunu olan kisilerin, basin- yayin organlarinda sansasyonel haber ya da magazin amaçli görüntülenmeleri, adlarinin açiklanmasi türünden kamuya ilan edilmeleri de hak yitimine yol açmaktadir. Bu tür hastalarin tedavi hakki kadar özgürlüklerinin ve özel yasamlarinin dokunulmazliginin korunmasi için de Ruh Sagligi Yasasi’na gereksinimimiz vardir.

Ruh sagliginin korunmasi, hastaliklarin tedavisi ve rehabilitasyonu için genel saglikla ilgili düzenlemeler yetmez

Ruh sagligini bozan etmenler, beden sagligini bozanlarla ayni olmadigi gibi, korunma, tedavi ve rahabilitasyon olanaklari, düzeni ve örgütlenmesi de ayni degildir. Ruh sagligini bozacagi bilinen etmenlerin engellenmesi, hastane tedavisi olanaklarinin nitelik ve sayica gereksinime uyarlanmasi, toplum içinde tedavi olanaklarinin gelistirilmesi, ruh sagligi bozulmus kisilerin rehabilitasyon olanaklarinin gelistirilmesi gibi birçok düzenlemenin yapilabilmesi ancak “Ruh Sagligi Yasasi” ile gerçeklesebilir.

Aslinda bu yasayi çikarmak hiç de zor degil, istemek yeterlidir

Ülkemizde bu yasanin hazirlanmasi için hem birikim hem de gerekli alt yapi vardir. Türkiye Psikiyatri Dernegi bu dogrultuda bir taslak hazirlamis ve Saglik Bakanligi’na ulastirmistir. Bu günde dek Saglik Bakanligi arafindan bu taslaga iliskin bir geri bildirimde bulunmamamis, ayrica saglik bakanliginin hazirladigi ve üzerinde çalistigi belirtilen yasal düzenlemelrin taslagina da ulasilamamistir. Bu yasanin çikarilmasi için (her yasada oldugu gibi) ayrica bir harcama gerekmemektedir. Hiç bir maddi bedeli yoktur. Yasa çikarildiktan sonra da herhangi bir harcama kalemi açilmayacaktir. Ama çikarlacak yasanin hem var olan sorunarin çözümesi, ruh sagliginin gelistirilemsi, ruh sagligi hizmetlerinin çaga uygun bir nitelige kavusturulmasi sürecinde tartisilmaz katkiar saglayacagi açiktir. Ruh Sagligi Platformunu olusturan tüm meslek örgütleri ve hasta dernekleri bu yasanin gerekliligine inanamakta ve bu sürece katkida bulunma arzusunu tasimaktadirlar.
www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası