Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


Annelere ‘emzirme’ kilavuzu

Günümüzde kimi zaman dogal bir gida olan anne sütünün yeterliligi unutularak, bebeklerin diger gidalarla beslenmesi yoluna gidildigi görülüyor. Oysa insanoglu varligini ve gelisimini yüzyillardir anne sütü sayesinde sürdürüyor.

Son yillarda emzirme konusunda anne ve anne adaylarinda dogan bazi tereddütleri gidermek ve annenin en kolay ve bol sekilde emzirmesine katkida bulunabilmek amaci ile Bayindir Hastanesi internet sayfasinda, dogum sonrasi basarili emzirme ile ilgili bilgiler veriyor.

EMZIRMENIN BEBEK VE ANNEYE YARARLARI

Anne sütü bebegin büyüme ve gelismesi için gerekli olan tüm besin ihtiyacini karsilar.

Annesi tarafindan emzirilen bebeklerde orta kulak iltihaplari, allerjik hastaliklar, kusma, ishal, menenjit ve akciger enfeksiyonlarina daha az rastlanir. Ayrica besik ölümünden de koruyucu etkisi oldugu tespit edilmistir. Bebekler için sindirimi kolaydir.

Her zaman hazirdir. Yapimi için hiçbir seye ihtiyaç yoktur.

Anne ve bebek arasinda duygusal ve fiziksel olarak özel bir bagin kurulmasini saglar.

Anneden emzirme sirasinda kalori harcanarak dogum sonrasi fazla kilolarini atmasini saglar.

Yumurtalik ve meme kanseri riski emziren annelerde daha azdir.

Annenin kemik yapisini saglamlastirip ileri yastaki kemik kiriklarini önler.

Annenin normal adet düzenine dönüsünü geciktirir. Bu, bir sonraki hamileligi geciktirmekle beraber bir dogum kontrol yöntemi degildir.

Emzirme anne rahminin normal boyutlara dönmesini hizlandirir.

DOGUM ÖNCESI EMZIRMEYE HAZIRLIK

Anne adaylarinin vücudu süt üretimine dogal olarak hazirlanmaya baslar. Hamilelikte meme bakiminda özel bir sey yapmaya gerek yoktur. Gebeligin dördüncü ve besinci aylarindan itibaren prolaktin ismindeki süt üretiminden sorumlu hormonun salgilanmaya baslamasi ile memeler süt üretme yetenegine sahip olur.

Meme bakimi için özel bir sey yapilmasi gerekmez. Ama meme dokusu büyüdükçe memeye gerekli destegi saglayan ve sikmayan, daha büyük numara sutyen kullanilmasi uygun olur. Meme temizligi için sabun, losyon ve alkol gibi irritan maddeler kullanilmamalidir. Sadece ilik su ile temizlik yapilmalidir.

Gerçekten içe dönük meme basi ile sik karsilasilmamasina ragmen meme baslarinda bu sorun olan anneler dogum uzmaninca degerlendirilip gerektigi durumlarda gebeligin son üç ayinda tedaviye alinir.

ILK GÜNLERDE ANNELERIN SÜTLERI KONUSUNDAKI ENDISELERI

Dogumun hemen ertesinde memeler bostur. Memelerin ilk günlerde bos olmasini çogu anne endise ile karsilar. Neden emzirmedigi soruldugunda “Daha sütüm gelmedi” cevabini verir. Halbuki ilk günlerde az da olsa süt yapimi olur. Ilk gün olusan süte agiz adi verilir.

Bu sütün bebege mutlaka verilmesi gerekir. Bebek emmeye devam ettigi sürece hayatin 3.-4. gününden itibaren süt bollasmaya baslar.

Ilk günlerde süt gelmiyor diye bebekler emzirilmezse süt gelisi gecikir. Bu duruma meydan vermemek için dogumdan hemen sonra baslamak üzere bebekler sik sik emzirilmelidir. Böylece süt yapimi artar ve memeler gerginlesir.

Memelerin gerginlesmesi anne tarafindan hissedilir ve sütün yeterli yapildigini anne anlar. Ancak ilerleyen haftalarda bebeklerin çok iyi emmesinden dolayi memeler çok iyi bosaltildigi için yumusama ve gerginligin kaybolmasi durumu ortaya çikar. Bu durum normal bir olaydir.

Aslinda süt yapimi halen yeterli bir düzeydedir ama memelerin bu sekilde yumusamasini anneler yanlis algilayip sütünün azaldigindan yakinirlar. Bu yanlis inanis sonucunda acele ile ek gidaya baslarlar.

Sonuçta anne sütü kaybedilir. Gerçekte ise aylar ilerledikçe memede yapilan süt miktari giderek artar. Bu artis hayatin 4.-6. ayina kadar devam eder, bebegin su dahil bütün gereksinimini karsilar. Anneler memedeki yumusamanin normal oldugunu bilmelidirler.

ILK GÜNLERDE YAPILAN YANLISLIKLAR

Emzirmede bebegin agiz içerisine hem meme basi hem de koyu renkli kismi tamamen girmelidir. En etkili emzirme sekli budur.

Böyle bir emzirmede areola agiz içine girdigi için dil ile areola sivazlanmis olur. Areolanin hemen altinda süt gölcükleri bulundugundan sivazlanma sonucunda sütler meme basindan bebegin agiz bosluguna gelir. Yapilan en önemli yanlis bebegin agiz içine sadece meme ucunun verilmesidir. Meme ucunun emilmesi ile yeterli süt bebegin agzina gelemez, meme ucunda agri olur. Çatlamalar kendisini gösterir. Bu emzirme ile yeterli uyari yapilamadigindan hormonlarin yapimi istenilen düzeye ulasmaz. Bebek yeterli süt gelmedigi için memeyi birakir. Anne de yeterli sütün olmadigini düsünür.

UYGUN EMZIRME TEKNIGI

Uygun emzirme için anne en rahat pozisyonu seçmelidir. Annenin bebegi tutus pozisyonu basarili bir emzirmede en önemli faktörlerden birisidir. Bebegin basi ve vücudu tam olarak anneye dönük olmalidir. Anne bir eli ile bebegi altindan ve sirtindan desteklemelidir. Bebegin basindan desteklenmesi yanlis bir uygulamadir.

Bebek basindan tutuldugunda refleks ile basini geriye atar. Bu da memeyi tutmasini zorlastirir ve bebegi öfkelendirir. Sonuçta emzirme daha bastan basarisizliga mahkum olur. Sirtindan omuzlari iyi bir sekilde tutulan bebegin yanagina meme basi sürülür. Bu islem arama refleksini uyandirarak bebegin memeye yönelmesi saglar. Yönelme sirasinda bebek agzini açar. Agiz en genis sekilde açildiginda bebegin alt dudagi üzerine areolanin tabani oturtulur. Bebek omuzlarindan hizla memeye yaklastirilir. Böylece areolanin büyük kismi da agiz içine sokulmus olur.

Meme ucunda kisa sürede agri olmussa, yeterli sütün gelmedigi saptaniyorsa ve bebek memeyi almada zorlaniyorsa emzirme tekniginde bir yanlislik yapiliyor diye düsünmek gerekir. Dogru bir emzirme pozisyonunda annenin memesinde acima ve agri hissi olmamalidir.

ILK HAFTALARDA GÖZLENEBILEN SORUNLAR

Özellikle ilk çocugu olan ilk annelerde görülen bu sorunlar ilk haftalarda ortaya çikar.

Memelerin sismesi ve rahatsizlik yaratmasi: Dogumdan sonra süt yapiminin baslamasina bagli olarak memelerde en çok ikinci ve yedinci günler arasi sislik ve gerginlik olusur. Bu his anneler tarafindan bir rahatsizlikmis gibi algilansa da aslinda süt üretiminin bir belirtisidir. Memeye kan ve lenf akiminin artmasina baglidir. Bu sislik ve gerginligin ileride problemlere yol açmamasi için bebek sik sik emzirilmelidir.

Hastane dogumlarinda anneler çesitli nedenlerle bebeklerini daha az emzirdiklerinden memeleri yeterli derecede bosalmaz. Sonucunda memede süt birikimi olusur. Memenin biriken süt ile gerginlesmesi sonucu bebegin memeyi tutmasi zorlasir. Daha çok süt birikimi olur. Memeler iyice sertlesir ve agrimaya baslar. Agri duyusu nedeni ile anneler bebegi daha az emzirme yoluna giderler. Bu durum memeleri daha kötü hale getirir. Bu tür memelerde mastit ve apse gelisme ihtimali oldukça fazladir.

Öncelikle memelerin bu derece sismesi önlenmelidir. Bunun tek yolu da sik emzirmekten geçer. Bu yüzden emzirmeye dogumdan sonra mümkün oldugu kadar erken baslanmalidir. Sik sik emzirilerek memelerin ileri derecede sismesi önlenmelidir.

Tedavide en iyi yol emzirme sikliginin artirilmasidir. Memelerin asiri derecede sertlesmesi sonucu bebek memeyi tutamiyorsa veya tutmasina ragmen yeterli sekilde bosalma saglanamiyorsa memeler elle veya pompa ile sikilarak bosaltilir. Bu yöntemle memeler yumusatilabiliyor ise geri kalan isleme bebek devam etmelidir. Sikilarak veya pompa ile çekilerek bebegin tutabilecegi yumusakliga erisebiliyorsa bebek sagilan süt ile beslenmelidir. Bu tür beslenmede biberon kesinlikle kullanilmamalidir. Sagilan süt fincan veya kasikla bebege verilmelidir. Sagma islemine memeler yumusayincaya kadar devam edilir.

Ayrica emzirmeden önce ilik, nemli kompres yapilmasi ve yine ilik bir dus alinmasi süt akisini kolaylastirir.

Süt atesi: Memeleri gerginlesen annelerde gözlenebilir. Biriken sütün anne karnina karismasi sonucu ortaya çikar. Genellikle 24 saat kadar devam eder. Ates kendiliginden geçer. 48 saatten uzun sürmesi durumunda enfeksiyon yönünden inceleme geregi dogar.

Meme uçlarinda agri: Tek nedeni bebegin meme tutusunun hatali olmasidir. Agridan dolayi anne bebegini daha az siklikla veya daha kisa süreli emzirir. Sonuçta süt yapimi azalir. Memeler sabun ile temizlenmemelidir. Bebegin memeyi kendiliginden birakmasi beklenmelidir. Tedavide memenin dogru tutulmasi esastir. Meme usulüne uygun tutulursa agri kisa sürede geçer. Memenin dinlendirilmesi yanlis bir uygulamadir. Krem veya baska ilaçlarin kullanilmasinin yarari olmadigi gibi bazen agriyi daha da arttirabilir.

Meme uçlarindaki çatlak: En önemli nedeni bebegin emzirilme tekniginin yanlis olmasidir. Öncelikle tutus teknigi düzeltilmelidir. Bebek emzirilmeye agriyan memeden baslanilmalidir. Memenin mümkün oldugu kadar fazla zaman hava ile temasi saglanmalidir. Emzirilme sonunda gelen sütün bir kismi meme üzerinde birakilmalidir. Çatlak olan taraftan emzirilme mümkün olmuyorsa sütün sagilmasi yoluna gidilmelidir. Emzirmeye daha az hassas olan memeden baslanmalidir. Emzirme sonrasi memeler su ile durulanmali, havalandirilarak kurulanmalidir. Meme basi kuruduktan sonra elle sikilarak memeden damlamasi saglanan birkaç damla süt hafifçe meme basina sürülüp kendiliginden kurumasi saglanmalidir. Meme ucunda çatlak ve agri olmasinda bir baska nedende memenin nemli birakilmasidir. Bu nedenle emzirme sonrasi memenin kuru tutulmasina özen gösterilmelidir. Sizintilarin memeyi islatmamasi için sik ped degistirilmeli ve emzirme aralarinda hava ile temas saglanmalidir. Yüzeysel bir iltihap için antibiyotikli krem kullanilmasi gerekirse emzirme öncesi meme durulanmalidir. Bir aydan sonraki meme ucu enfeksiyonlarinin en önemli nedeni ise mantar enfeksiyonlaridir.

Meme ucu kisaligi: Anneler meme ucu kisaligi nedeni ile bebeklerini emziremeyeceklerini düsünür. Aslinda emzirme için meme basinin uzun olmasina gerek yoktur. Emzirme meme basindan yapilmadigi için meme basinin uzun olmasi bir avantaj saglamaz. Agiz içine sadece meme basi degil areolanin büyük bir kismi girmesi gerektiginden emzirme için meme basina fazla ihtiyaç yoktur. Bebege meme verilmeden önce meme ucu etrafindaki areola iki parmakla yandan hafifçe tutularak çekildiginde bebegin agzina girecek bir sekil aldigi görülür. Areolanin bebek agiz içerisinde bu sekilde tutularak sokulmasi basarili bir emzirme saglayacaktir.

Meme kanallarinin tikanmasi: Memede üretilen süt meme basina ince kanallarla tasinir. Bu kanallarin tikanmasi sonucunda o bölgelerde agri ve sertlikle birlikte olan topaklanmalar ortaya çikar. Tedavi memelerin sik sik bosaltilmasi ile saglanir. Bu islemi bebegin yapmasi tercih edilir. Bu nedenle bebegin sik sik anneyi emmesine izin verilir. Emzirmeye kanallarin tikali oldugu meme tarafindan baslanmalidir. Yeterli bosalma saglanamiyorsa elle veya pompa ile bosaltma islemi sik sik yapilmalidir. Tikanmanin oldugu yere yukaridan meme basina dogru nazikce sivazlama yapilmali ve bu islem sik sik tekrarlanmalidir. Annenin istirahat etmesi saglanmalidir. Ilik dus alinmasi da ise yarar.

Mastit: Kanallarin tikanmasi uygulanan yöntemlere ragmen giderilememisse meme dokusunda enfeksiyon gelisebilir, iki haftadan önce nadiren görülür. Mastit olustugunda meme dokusunda siskinlik, hassasiyet ve kizariklik olur. Ates görülebilir. Mastit emzirmeye engel olusturmaz. Mastitli anne emzirmeye devam etmelidir. Mastitli memeden emme bebege ilave risk getirmez. Emzirmeye saglam memeden baslanip diger tarafa kendiliginden süt gelince geçilmelidir. Emzirme mümkün olmuyorsa uygun sekilde sagma islemi uygulanmalidir. Bu islemler yapilmadigi takdirde yani süt memede kaldigi sürece enfeksiyon yayginlasir ve süt üretimi azalarak kesilir. Uygun antibiyotik tedavisi gereklidir. Agri ve hassasiyeti azaltmak için parasetamol veya ibuprofen verilebilir. Enfekte meme üzerine islak sicak havlu koymak yararlidir. Bu islem sik sik tekrarlanir.

Anne sütünün yetip yetmedigi nasil anlasilir?

Annelerin en büyük korkusu sütlerinin bebeklerine yetmedigi düsüncesidir. Bebekler sebepli ve sebepsiz pek çok nedenden aglarlar. Her aglamada meme verildiginde bebegin çogu kez sakinlestigi görülür. Bu yüzden bebegin aç kaldigi fikri anneye yerlesir. Çevreden de bebegin aç kaldigi söylenince anne hemen ek gida baslama ihtiyaci duyar. Bunun sonucunda da bebek anneyi daha az emmeye baslar ve süt yapimi azalarak hizla kesilmeye dogru yol alinir. Bebekler tok olduklarinda bile güçlü emme reflekslerinden dolayi sürekli emme ihtiyaci duyarlar. Amaç beslenme olmasa bile bu emme ihtiyaci tamamen emme hazzi duymaya yönelik oldugundun her emme istegi bebegin aç olduguna isaret etmez. Ancak bu duygu sayesinde bebekler annelerini sik sik emerek anne sütünün çogalmasina ve devamina katkida bulunurlar. Bir yandan sütün devamini saglarken bir yandan da emme zevklerini tatmin ederler. Burada yapilan yanlislar nedeni ile çogu zaman geregi olmadigi halde ek gidalara baslanir. Bebegin normal gelisimi sirasinda hayatin ilk 5 gününde fizyolojik agirlik kaybinin olabilecegi bilinmelidir. Bu kayiptan sonra bebekler vücut agirliklarini arttirmaya baslarlar. Hayatin 10. günü civari tekrar dogum agirliklarina erisirler. 10. günden sonra agirliklari sürekli olarak artma gösterir. Bu özelliklerin bilinmemesi nedeni ile bebeklerin fizyolojik agirlik kayiplari yanlis yorumlanip ek gidalara baslanmaktadir.

Ilk degerlendirme 1. ayin sonunda yapilir. Saglikli bir büyümede ayda 600 gr. Ve üzerinde bir agirlik artisi yeterlidir. Bunun disinda hiçbir kriter bebegin yetersiz beslendigini göstermez. Ama anne sütü alan bebek ilk ay boyunca, 1. haftadan itibaren, günlük degisiklikler olabilecegi de akilda tutularak bezini en az 6 defa idrari ile 2-3 defa da diskisi ile islatiyorsa telasa gerek yoktur. Bu nedenle sabirla ilk ayin sonu beklenmelidir.

Istah ataklari: Bebegin aglayip bir türlü yatistirilamadigi bir durumdur. Daha sik ve daha uzun emme istegine karsi bebek hep aç gibidir. Tipik olarak 8-12 gün, 3-4 hafta ve 3. ayda ve daha sonra ise degisik zamanlarda görülür. Bu ataklar annede bebegin gereksinimini yeterince saglayamiyorum duygusu verdiklerinden gerginlige yol açarlar. Gaz sancisindan yukarida belirtilen zamanlarda olmalari ile ayirt edilirler. Mama verilmesi sorunu artirabilir. 3-5 gün içinde annenin sütünün artacagi ve duruma adapte olacagi bilinmelidir. Beslenme sikligi arttirilmalidir.

EMZIREN ANNENIN BESLENMESI

Annenin sütü yedigi besinlerle yapilir. Anne sütü de bebegin tüm gereksinimini tam olarak karsiladigindan, emziren annenin beslenmesi bebegin beslenmesi için de gereklidir. Annenin gebeligi sirasinda aldigi kilolarin önemli bir kismi da yag dokusu seklinde ileride süt yapimi için depolanir. Anne sütünün miktari ve protein içerigi aldigi besinlerle fazla degisiklik göstermez. Emzirme süresince anne ve bebegin enerji protein ve kalsiyum gereksinimini karsilamak için günlük diyetini iki su bardagi yogurt veya süt ile bir yumurta ve bir kibrit kutusu kadar peynir eklenmesi yeterlidir. Süt miktarinin degismemesi için annenin aldigi sivi miktarini arttirilmasi gerekir. Günde alinan sivi miktari 3 litre kadar olmalidir. Bunu karsilamak için su, süt, ayran, hosaf, limonata, serbet, meyve suyu gibi içeceklerden 14-16 su bardagi alinmasi yeterli olur. Protein gereksinimini karsilamak için kuru fasulye, nohut, mercimek gibi baklagiller, et, tavuk gibi besinler ve bol meyve, sebze yenmelidir. Bazi bebekler annelerin aldigi bazi gidalara reaksiyon gösterir. Aci, yagli gidalar alindiginda bebekte kolik ile karisan aglama nöbetleri olabilir.

Kolik, genellikle bebegin düzenli araliklarla belli bir süre aileyi rahatsiz edecek kadar aglamasi olarak tanimlanir. Bu aglama nöbetleri ve huzursuzluk siklikla aksam saatleri ile gece yarisi arasinda olsa da gün içinde herhangi bir saatte de görülebilir. Huzursuzluk dönemlerinin süresi 6. haftada 3 saat olarak pik yapar ve 3. ayda giderek 1-2 saat arasina iner. Bebeklerin kolik sancilari genellikle 2-3. haftalarda baslar. Bebekler tatmin edilemez sekilde aglar, çiglik atar ve ayaklarini karnina dogru çeker. Kolik sancilarinin bilinen kesin bir nedeni yoktur.

www.saglikplatformu.com  


Web Sitesi Olanlara Özel
Günlük Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz

Diğer Güncel Haber Başlıkları
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: A RH +
Bezmialem Vakıf Hastanesi - Aksaray'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05346673021

12 Kasim Pazartesi riskli bir bypass ameliyati olacak babam için, ameliyat günü sıcak kan lazim olmasi halinde ameliyat bitene kadar kan verebilecek k A RH POZİTİF (a rh+) kan grubuna ait kisiler aranmaktadir.

Tarih: 11/10/2018 1:34:48 PM
Emin Bilge
  Aranan Kan: 0 RH -
Ege üniversitesi hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05075536676

Ege üniversitesinde yatan hastaya Ayşe Kaymak acil 0 negatif kana ihtiyaç vardır. İrtibat İsmail kaymak tel 05075536676

Tarih: 10/8/2018 5:17:19 AM
Ayşe kaymak
  Aranan Kan: A RH -
şelçuklu tıp fakültesi konya'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05385732670

acil böbrek hastası için gülten demirci için

Tarih: 9/3/2018 6:42:55 AM
fatih demirci
  Aranan Kan: AB RH -
NP BEYİN HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05312342646

Ümraniye Np Beyin hastanesinde yatmakta olan Nihat DURAN İÇİN acil AB RH (-) kana ihtiyaç vardır. Yardımcı olun allah rızası için ...

Tarih: 8/13/2018 1:26:30 PM
Halil Akkuş
  Aranan Kan: B RH +
Ozelkoru hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05443420869

Acil brh+pozitif kana ihtiyaç vardır ankara cukur anbar özel koru hastanesi irtibat 05443420869 hasta adı celalettin caba

Tarih: 8/10/2018 12:05:31 AM
Celalettin caba
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası