Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

Riskli Gebeliklerde Genetik Ve Sosyal Faktörlerin Etkisi


Özet

Anne, fetus veya yenidoganin dogum öncesi veya dogum sonrasi dönemde morbidite veya mortabite açisindan riskinin arttigi veya artabilecegi durumlarda riskli gebelik denilmektedir. Bu riski arttiran sebepler arasinda genetik ve sosyal çevreninde etkisi vardir. Bunlar arasinda, kizamikçik ve stomegalovirüs gibi virüsler, radyasyon, talidomid, aminoprotein, antiepileptikler, antipsikotikler ve anksiyete önleyici bilesikler gibi ilaçlar, PCP, sigara ve alkol gibi toplumsal ilaçlar, dietilstilbestrol gibi hormonlar, meternol diabet, trizomi 21 (Down sendromu) gibi kromozol anomaliler yer alir. Terotojenlerin etkileri meternol ve fetal genotip ajanla karsilastigi sirada gelisim çevresine ve ajanin dozuna ve karsilasmanin süresine baglidir.

Dogumsal defektlerin çogu önlenebilir fakat bu var olan risklerin doktorlar ve çocuk dogurma yasindaki kadinlar tarafindan bilinmesine dayanir. Bu yüzden iyi bir antenatal bakim olan gebelerin risk faktörlerinin belirlenmesi daha kolay olur.

Bu yüzyilin baslarinda dogum sirasinda ve sonrasinda hayatini kaybeden anne ve bebekleri duymak oldukça sik rastlanan bir olaydi. O dönemde obstetrik açidan birinci amaç anneyi yasatabilmekti. Genis teknoloji ve problemlerin anlasilip zamaninda çözümlenmesi ile meternal mortalite 100.000 canli dogumda iki haneli rakamlarla ifade edilecek kadar azalmistir (100.000 de 54 anne ölüm hizi).

1. KROMOZOMAL VE GENETIK FAKTÖRLER

Kromozom anormallikleri sayisal veya yapisal olabilir ve konjenital malformosyonlarin ve sponton düsüklerin önemli bir nedenini teskil eder.1

Sayisal anormallikler: Normalde insan somatik hücreleri 46 gametlerde 23 kromozom içerir. Normal somatik hücreler diploid veya 2n, normal gametlerde hoploid veya n’dir.(1) Bunlar;

Trizomi 21 (Down Sendromu): 21. kromozom çiftinin trizomol klinikte Down sendromu diye bilinir. Gözlerin üst göz kapaklarinin kisaligiyla ilgili özel çekikligi, bunun kökünün basikligi, el parmaklarinin küt ve kisa olmalariyla birlikte el ayalarindaki yatay çizgilerin tek gelismeleri, degisebilen derecelerdeki zeka ve gelisme geriligi gibi tanimlayici belirtiler bir arada gözlemlenebilirler. Kirk yasini asan kadinlarin gebeliklerinde down sendromu çocuklarin sayilari birden artar.(2)

Trizomi 18: Bu tip kromozom düzeyine sahip olan hastalar, zeka geriligi, konjenital kalp defektleri, düsük kulak, el ve parmaklarin fleksiyonu gibi belirgin klinik özelliklerle karakterizedir. Bu anomalinin sikligi 5000 dogumda 1’dir. Bebekler genelde 2 ay içinde ölürler.(1)

Trizomi 13: bu sendromun ana elemanlari konjenital kalp anomalileri, sagirlik, yarik damak ve dudak, mikraftalmi, anoftalmi ve koloboma gibi göz defektleridir. Bu anomoli 15.000 yeni doganda 1 görülür. Bebeklerin çogu 3 ay içinde ölür.(1)

Cinsiyet kromozomlarinin sayi sapmalarindan çesitli gelisme bozukluklari bir arada ortaya çikabilir.

Tek x kromozomu olan bireylerin fenotipi kadindir. Ovaryumlari gelisemediginden bütünüyle kisir olurlar. Boyunlarinin iki yaninda özel deri katlantilarindan hemen taninan bu kisiler TURNER SENDROMLU olarak bilinirler. Zeka düzeyleri genel ortalamayi tutar.

Üç tane x kromozomu olan kadinlar Tripi x sendromlu diye adlandirilirlar (Süper disiler). Bütünüyle kisir olan bu kisilerin zekalari geridir.

xxy cinsiyet kromozomlari olanlarin fenotipi erkektir. Testisleri kivrintili tohum borucuklarinin duvarlarinda hiç tohum hücresi gelismediginden bütünüyle kisir kisilerdir. Boylari ve taraflari genel ortalamaya oranla uzundur. Zeka gelisimleri dogandir. Kliniklerde Klinefelter sendromlu diye bilinirler.(2)

yapisal kromozom anormallikleri bir veya daha fazla kromozomun kirilmalari sonucu ortaya çikar. En çok görülenler:

Kedi Miyavlamasi Sendromu (sri du chat sendromu): besinci otozom çiftindeki kromozomlardan birinin kisa kollarindan bir tanesinde eksiklik oldugunda, fetus küçük basli ve ileri kalp damar bozuklugu olarak dogar.

Akondrodistroplazi: Kromozomlardaki genlerin bozulmayla sonuçlanan degismeleri sürecinden sonra yapilarindan yitmeler ya da islemlerinden sapmalar olur. Bireyde kemik uzamasi erkenden durur. Kisa boylu, baslari küçük, gögüsleri çökük, üst bel bölgesi öne dogru göçük olarak gelisirler.(2)

2. HORMONAL FAKTÖRLER

Adrojenik ajanlar: Bu ajanlar klitoris hipertrofisi ile birlikte çesitli derecelerde labioskrotal kivrim füzyonundan ibarettir.

Dietilstilbestrol: kadin ve erkek üreme organlarinda kongenital malformasyon yapmaktadir.

Oral Kontroseptiller: Östrojen ve progesteron düsük terotojenik etkiye sahiptir.

Kortizol: birçok hayvan deneylerinde gebelikte kortizol kullanildiginda yenidoganda yarik damak görülmüstür.(1)

3. MATERNAL HASTALIK FAKTÖRLERI

Kalp hastaligi : Dogurgan yastaki kalp hastaligi olan kadinlarin %80’inde kronik romatizmal kalp hastaligi, %15’inde konjenital kalp defektlenme rastlanmaktadir. Bu gebelerde motalite artisinin yani sira ölü dogum ve 1466 hizinda yaklasik iki kat artmistir. (3.4.)

Pulmoner Hastalik: Bronsial astim en sik görülen pulmoner hastaliktir. Gebeligin hastaligin seyrine etkisi yoktur. Ancak astmoli gebelelrde preterm eylem, 1466 ve fetol ölüm normal populasyondan daha sik görülür.(3)

Diabet: Gebeligin sorunlu geçmesini saglar ve maternol mortolize hizi yükselir.(3)

Renal ve Üriner Sistem hastaligi: Tüm renal ve üriner sistem hastaliklari preterm eylem, 1466 ve fetal ölüm görülme riski artar. Ayrica anemi ve böbrek fonksiyonlarinda hem amede hem fetuste gerileme olur.(3)

Gastrointestinal Sistem Hastaligi: Genellikle risk olusturmaz. Tek istisna appendisittir. Gebelikte peritonik gelisirse obortus ve preterm dogum hizi artar. Akut viral hepatik geçirenlerden anneden bebege virüs bulasmasi yüksektir.(3)

Hematolojik Hastaliklar: Demir, folik asit ve vitamin B12 eksikligine ve orak hücreli anemilere bagli olarak, düsük dogum agirliginin, premotürenin, perinotol ve neonatal ölümlerin, 1466 arttirmaktadir.(3.4.5.)

Nörolojik ve Psikiyatrik Hastaliklar: Epileptik kadinlarda konjenital molformasyon hizi üç kat; preaklemsi, preterm dogum, 1466 ve perinatal mortalite 2,3 kat daha fazla olarak gözlenmektedir. Psikiyatrik sorunlar gebelik seyrinde degisiklik yapmamaktadir. Ancak bu hastaliklarin tedavisi için kullanilan ilaçlar terotejenik olabilmektedir.(3).

Infeksiyon Hastaliklar: Gebe kadin ve bebegi infeksiyon hastaliklarina karsi çok duyarlidir. Herpes zortes, rubella, stomegalovirüs gibi virüsler majör konjenital malformasyonlara yol açarlar. Toksoplozmozis gibi paraziter hastaliklar konjenital infeksiyonlara neden olabilirler.

Cinsel yolla bulasan infeksiyonlardan sifiliz konjenital infeksiyonlara gonore preterm doguma, korioamnionite, posportum infeksiyonlara ve yenidoganda göz infeksiyonuna, klamidyal infeksiyonlar preterm doguma, erken membran rübtürü ve perinatal mortalite artisina; herpes virüs imfeksiyonlari abartus, preterm eylem riski ve konjenital herpetik infeksiyon riskine yol açmaktadir.(1.2.3.4.)

4. ALKOL ve SIGARA KULLANIMI

Gebelikte alkol ve sigara kullananlarda zararli maddeler plasanta yolu ile fetusa geçmektedir. Yapilan arastirmalarda alkolün abortuslara, erken dogumlara ve infrauterin ölümlere sebep oldugunu göstermistir.

Fazla sigara içen gebelerde abortuslarin ve erken dogumlarin meydana geldigi görülmüstür.(5)

5.

Diger çevresel faktörlerde gebeligi riske atmaktadir. Çevre kirliligi, çevre gürültüsü, stres, ekonomik sorunlar, aile yapisi, anne yasi, meslek, babanin yasi, meslegi, radyasyona maruz kalma, yasanan iklim, cografi konum vs....(1.2.3.4.5)
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: AB RH -
Karabük eğitim ve araştırma hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05435997959

yoğum bakımda yatmakta olan hastz için acil kana ihitiyaç vardır

Tarih: 9/10/2019 8:46:26 PM
Hacer Işık
  Aranan Kan: B RH -
Malatya Turgut Özal tıp merkezi 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05541363389

İlik nakli olan 6 çocuk annesi şadiye Eroğlu'nun acil B rh(_) ve 0 rh(_) kana ihtiyaç vardır lütfen yardımcı olur musunuz

Tarih: 9/7/2019 1:45:03 AM
Şadiye Eroğlu
  Aranan Kan: AB RH +
KARTAL KOSUYOLU Kalp Hastanesi 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05052053665

ACİL KAN LAZIM AB RH POZİTİF GELMEDEN ÖNCE ARAYINIZ.

Tarih: 8/31/2019 6:13:02 AM
MUSTAFA Turhan
  Aranan Kan: A RH +
EGE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05414005451

Acildir. DESTEK OLALIM. A RH POZİTİF GRANÜLOSİT KAN.

Tarih: 8/29/2019 8:01:27 AM
YAĞMUR BEYHAN DAYANIR
  Aranan Kan: AB RH -
AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ HASTANESİ 'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05382315179

ACİL AB RH NEGATİF TROMBOSİT LAZIMDIR. GELMEDEN ÖNCE ARAYINIZ.

Tarih: 8/25/2019 9:10:34 AM
YUSUF DEMIR
EN SON EKLENEN LİNK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası