Acil Kan Bankası
 SAĞLIK EĞİTİMİ

Sağlık Platformu'nu Twitter'da takip et

Küba‘nin Saglik Sistemi


Küba, 11 milyon nüfus ve 111 bin km2 yüzölçümüne sahip, kilometre kareye 95 kisilik nüfus yogunlugu bulunan, göreceli olarak düsük bir yasam standardinda ve gelismekte olan bir ülke olmasina karsin, saglik alaninda göstermis oldugu büyük performans ile özellikle son yillarda tüm dünyanin dikkatini çekmektedir.

Küba, 1959 Devrimi’nden sonra halk sagligi konusunu öncelikli alanlar arasina almis ve çok kisa bir süre içinde saglik sisteminde amaçladigi hedeflere ulasmayi basarmis bir ülke olarak görülmektedir.

Devrimden önce, çogu özel çalisan 6 bin hekim, 20 hastane ve bir tip fakültesi bulunan bu ülkede, o zamanlar ortalama yasam beklentisinin 60 yasin altinda oldugu bildirilmektedir. Difteri, tetanoz, bogmaca, kizamik gibi enfeksiyon hastaliklarinin o zaman en büyük ölüm nedeni oldugu ve bebek ölümleri oraninin da % 6’da bulundugu bildirilmistir. Bugün ise 61 .200 hekim, 21 tip fakültesi ve 200 hastane bulunmaktadir. Doktorlarin büyük bir bölümünün (>%50) aile hekimi olarak çalistigi bildirilen Küba’da dogum sonrasi ölüm oraninin % 0.6 oldugu ve bu oranla dünyadaki ilk 25 ülke arasinda yer aldigi ortalama yasin da 76 oldugu bildirilmektedir. 184 kisiye bir doktorun düstügü bu ülkede, kisi basina doktor sayisi bakimindan da dünyada ilk sirayi aldigi öne sürülmektedir.

Küba adi pek çok sey çagristiriyor. Bu çagrisimlardan biri de, saglik. Üstelik, en önemlilerinden biri. Saglikta ne oldu da, bu kadar önem kazandi? Bunu saptayabilmek için, UNICEF’ in verilerine bakmak gerekir :

1959-99: Tam 40 yil. Degisimi gösteren verilerde, 1960 yilinda bes yasin altindaki her 1000 çocuktan 87’si (bazi yerlerde 54’ ü) ölürken, 1980’ de bu sayi 27’ ye (bazi yerlerde 22’ye), 1996’ da ise 10 düsürülmüstür. Bazi kaynaklar, bu rakamin 9’ a düstügünü gösteriyor. Yine, 1960’ da yeni dogan her bin çocuktan 62’ si (bazi yerlerde 39’ u) bir yasini doldurmadan ölüyorken, bu sayi, 1980’de 19, 1996’ da 9 olmustur. 1960 yilinda 63 olan dogumda beklenen yasam süresi, 1996’ da 76’ ya yükselmistir. 1965- 80 yillari arasinda, yilda % 1 5 olan nüfus artisi, 1980-96 arasinda % 0.8’ e düsürülmüstür.

Anne ölümleri 100000’ de 118.2’den (1960), 29.2’ye (1989), akut ishale bagli ölümler 57.3’ den 2.7’ ye, bulasici ve paraziter hastaliklara bagli ölümler 94.4’den 8.6’ya düsürülmüstür. Kronik hastaliklara bagli ölümlerden 1972-88 arasinda kalp hastaliklari (196.2’ den 176.4’e), kanserler (122.6’ dan 114’ e), damar hastaliklari (71.1’ den 59.7’ye), pnömoni ve enfluenza (45.2’den 33.8’e), böbrek hastaliklari (10.8’ den 7.2’ye) ve diger birçok hastaliklardan ölümler azaltilirken, sadece siddete bagli ölümler (kaza, intihar, cinayet) ve diabete bagli ölümlerde artis olmustur.

Dünyadaki 189 ülke arasinda, saglik ölçütleri en iyi olan ilk 30 ülkeden biri olan Küba, Latin Amerika ve Karayipler Bölgesi’ nde en iyi durumdaki ülkedir. Ustelik 1955 yilinda dogumda beklenen yasam beklentisi açisindan (59,5 yas) Paraguay, Arjantin ve Uruguay’ dan, bebek ölüm hizi açisindan (binde 81)yine ayni ülkelerden daha kötü durumdayken bu düzeye ulasmistir. Bes yas alti ölüm hizi ve bebek ölüm hizi 10 olarak kabul edilen Küba’ ya en yakin düzeydeki ülkeler Jamaika (11 ve 10), Sili (1 3 ve 10), Kosta Rika (15 ve 1 3), Trinidad Tobago (1 7 ve 15), Panama (20 ve 18), Uruguay (22 ve 20)’ ken, nüfusça Küba’ ya en çok benzeyen Nikaragua, El Salvador, Honduras, Haiti ve Dominik Cumhuriyeti’ nde saglik ölçütleri oldukça kötüdür. Latin Amerika ve Karayipler Bölgesinde bes yas alti ölüm hizi binde 43 (dünyada 88), bebek ölüm hizi 35 (dünyada 60)’ tir.

Küba, sagligi ilgilendiren bazi alanlara çok net müdahaleler ederek, bu basariyi elde etmistir. Ornegin, suya ve kanalizasyona. Bugün kentlerde nüfusun tamamina yakini, kirlarda ise % 85”i temiz içme suyuna ulasabilmektedir. Bu oran 1953’ de sadece % 35’ di. Oysa Latin Amerika ve Karayipler’ de insanlar, su ve kanalizasyon konusunda Küba kadar sansli degildir. Bu müdahale ile, bulasici hastaliklar sorununu önemli ölçüde çözen Küba’ ya karsin, Bölgede kentlilerin %88’ i, kirda ise yandan azi temiz suya ulasabilmektedir. Küba’ nin saglik basarisinin arkasindaki bir baska etmen de, tipki Çin’ de oldugu gibi, beslenmeye, özellikle de çocuk ve anne beslenmesine önem vermesidir. Bir baska önem verilen konu, insanlarin egitimidir. Ozellikle kadinlarin egitimine agirlik vererek, saglik da dahil, bir çok konuda asamalar kaydetmistir. Latin Amerika ve Karayipler’ de yetiskinler arasinda okuryazarlik orani erkeklerde % 88, kadinlarda %85 iken, bu oranlar Küba’ da, %96 ve 95’ tir. Ilkokula kayit oraninin % 89-90, besinci sinifa kadar okuma oraninin % 74, orta ögretime kaydolma oraninin ise % 52-56 oldugu bir bölgede, Küba, sirasiyla % 99, % 94 ve % 70-79’ luk oranlarla, egitime verdigi önemi yasama da geçirmenin bir görüntüsünü vermektedir.Üstelik, , egitimde erkek-kadin dengesizligi, giderek ortadan kaldirilmis, hatta kadinlar lehine bir sürece de girilmistir.

Küba, saglik sorunlarini çözmede, bir de asilama alanindaki basarilari ile adim atmistir. Verem asisinda % 99, DBT’ de %100, Polio’ da %93, Kizamik’ da %94’ lük asilama oranlarina sahiptir. Yine, ishalli bebekler için kullanilan agizdan sivi tedavisini yayginlastirarak, bu alandaki sorunlari azaltmistir. Sagligin iyilestirilmesinde, bir baska etken, kadinlarin dogurganliginin azaltilmasidir. 1960’ da 4,2 olan toplam dogurganlik orani, bugün 1.6’ dir. Oysa, bölgede bu oran, 2.8’dir. Saglik personeli ile yapilan dogumlari % 90’ a çikaran Küba, bu sekilde bebek ve anne ölümleri konusunda olumlu bir gelisme saglamistir. Bir de, tüm bu gelismeleri saglayacak bir saglik örgütlenmesi olusturmustur, Küba. 1980’ li yillarin ikinci yarisindan itibaren de, saglik alanina, bütçenin %23’ ünü aktararak... Üstelik, bu oran, sagliga bütçenin ortalama % 5’ ini ayiran bir bölgede yasama geçirilmistir.

Özetle, Küba’da devrimin 40 yilda saglik alaninda yaptiklari, “atla deve” degildir. Altyapiya, beslenmeye, kadinlar agirlikta olmak üzere egitime önem verilmesi, tüm nüfusa parasiz ve esit saglik hizmeti sunulmasi, bu hizmeti saglayacak tüm ülkeyi kapsayan saglik örgütlenmesi. Sonuç; Dünya Saglik Örgütü’ nün ifadesi ile, “2000 Yilinda Herkes Için Saglik Hedefleri” nin Küba’ da 15 yil önce gerçeklesmesi !

DEVRIM SAGLIGA NELER GETIRDI?

Devrim öncesi, tüm diger Latin Amerika ülkelerinde oldugu gibi, “büyük kentlerde daha çok orta siniflara parali hizmet veren büyük özel saglik kuruluslari ile, diger kesimlere yönelik hizmet sunan küçük saglik kuruluslari, hekimlerin kirlardan çok kentlerde yogunlasmasi ve esitsiz dagilimi” seklinde özetlenebilen bir tablo egemendi. 1 960’da olusturulan ve daha çok koruyucu hekimlik agirlikli hizmet veren devletin saglik hizmetleri, Ikinci Dünya Savasi sonrasi kurulan Saglik ve Sosyal Refah Bakanligi ile, daha kapsamli bir çerçeveye ulasti. Kentlerde yasayan yoksul kesimler için hastaneler açan bakanlik, bu arada çevre sagligi hizmetlerine de giristi. Saglik alaninda üzerinde durulmasi gereken bir nokta da, yine diger Latin Amerika ülkelerinde oldugu gibi, seker kamisi alaninda bulunan büyük sirketlerin, çalistirdiklari isçiler için kurduklari küçük hastanelerdir.
ACİL KAN DUYURULARI
  Aranan Kan: AB RH +
Başkent Üniversitesi Hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05068780743

Yoğun bakımda yatmakta olan ablam için acil kan ve trombosit ihtiyacımız var duyarlı vatandaşlarımızın yardımlarını bekliyoruz

Tarih: 9/14/2014 4:16:50 AM
Mehmet Özbey
  Aranan Kan: AB RH +
Ankara Başkent Üniversite Hastanesi'sinde Yatmakta olan hastamız için acil AB RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05068780743

Ankara başkent hastanesinde yoğun bakımda yatmakta olan ablam için AB + kana ihtiyaç vardır.Durum kritik yardımlarınızı bekliyorum.

Tarih: 9/11/2014 4:21:26 AM
Mehmet ÖZBEY
  Aranan Kan: 0 RH -
Başkent Ünv hastanesi Altunizade'sinde Yatmakta olan hastamız için acil 0 RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05322966029

Yarın ameliyata girecek annem için acil 0 RH - kana ihtiyaç var.

Tarih: 9/7/2014 3:07:04 AM
Merve İren
  Aranan Kan: A RH -
HAMDIYE YILDIZ'sinde Yatmakta olan hastamız için acil A RH - kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 05426689466

Acil A rh (-) kana ihtiyaç vardır arkadaşlar ıstanbul cerrahpaşa tip fakültesine kanı uyanlar ve yardımcı olmak isteyenler kan bağışı için gelirse sevinirim irtibat rahman dinçer 05426689466...

Tarih: 9/3/2014 12:00:22 AM
RAHMAN DINCER
  Aranan Kan: B RH +
marmara egıtım ve arastırma hastanesı'sinde Yatmakta olan hastamız için acil B RH + kana ihtiyaç vardır...
Telefon: 0543 684 87 08

cok acele bu sabah amelıyata gırecek olan hastza kan aranmaktadır

Tarih: 8/31/2014 2:58:06 PM
aysun sunar
EN SON EKLENEN LİNK
1
DOÇ. DR. ÖZGÜR ÇETIK

SİTE İÇİ ARAMA

Acil Kan Bankası